
Van Yarımburgaz naar Yalıköy: Çatalca, de uitwisseling van bevolkingen en de Zwarte Zee.
Log in om te liken en te beoordelen
Hier is de vertaling van de Turkse tekst naar het Nederlands:
De meeste van ons kennen Istanbul via de Bosporus, de historische wijk of de metroverbinding tussen huis en werk. Echter, aan de westkant van de stad strekt zich een uitgestrekt landelijk gebied uit, van de laatste woonwijken van Başakşehir tot aan de Zwarte Zee, en daar liggen de oudste verhalen van Istanbul verborgen. Deze route doorkruist dat gebied in één dag, van het zuidoosten naar het noordwesten. De dag begint in Başakşehir, in de Yarımburgaz-grot, boven het Küçükçekmece-meer. Dit is een plek waar enkele van de oudste sporen van menselijke aanwezigheid in Turkije en Europa te vinden zijn; we kunnen het beschouwen als de poort van Istanbul naar de menselijke geschiedenis. Vandaar gaat de route naar het noorden, door het Şamlar Natuurpark, tussen de pijnboomgaard, en bereiken we de Şamlar-dam, gebouwd aan het einde van de jaren 1820 over een tak van de Sazlıdere. Rond het middaguur komen we aan bij de beboste noordelijke rand van Çatalca, waar we de overblijfselen zien van de Anastasius-muur, die door het Byzantijnse Rijk werd gebouwd om de hoofdstad te beschermen tegen aanvallen vanuit de Zwarte Zee. Vervolgens dalen we af naar het centrum van de wijk en bezoeken we het Çatalca-uitwisselingsmuseum, het eerste museum in Turkije met als thema migratie. Hier kunnen we de menselijke kant van de bevolkingsuitwisseling van 1923 ervaren, via objecten die variëren van trouwdozen tot camera's. De tweede helft van de dag is gewijd aan de Zwarte Zee. In het Çilingoz Natuurpark komen bos, riviermonding, moerasmeer en strand samen in dezelfde baai. De route eindigt aan het lange strand van Yalıköy, aan de kust van de oude stad Podima, bij zonsondergang. De route volgt zowel de tijd als de geografie. We reizen van de prehistorie naar het Byzantijnse tijdperk, van daaruit naar de migraties van de 20e eeuw en uiteindelijk naar de beschermde natuur van vandaag. De grot wordt 's ochtends vroeg bezocht, het museum wordt bezocht voordat het sluit, en de kust wordt bereikt op het moment dat het licht het zachtst is. U zult merken dat u tussen de Anastasius-muur en het museum eerst naar het zuiden gaat en vervolgens weer naar het noorden, en dat de wegen die van het beboste noordelijke deel van de muur naar het centrum van de wijk en vervolgens naar de Zwarte Zee leiden, de route zo efficiënt mogelijk maken.
Enkele praktische tips: De route duurt een hele dag en vereist een eigen vervoermiddel; er zijn boswegen en landwegen tussen de verschillende locaties. Neem water, een hoed en comfortabele wandelschoenen mee. De grot is een beschermd gebied, dus probeer er niet in te gaan; bekijk de ingangen van buitenaf. De toegang tot de natuurparken en de kampeermogelijkheden zijn afhankelijk van het seizoen; het museum is gesloten op maandag. Controleer de actuele informatie via officiële bronnen voordat u vertrekt. Aan de kust van de Zwarte Zee kan het water plotseling Bronnen:
- Gemeente Başakşehir, Grotten van Yarımburgaz, https://www.basaksehir.bel.tr/yarimburgaz-magaralari
- TAY-project, Grotten van Yarımburgaz, http://www.tayproject.org/Magara.fm$Retrieve?MagaraNo=2826&html=cave_detail_t.html&layout=web
- Gemeente Başakşehir, Natuurpark Şamlar, https://www.basaksehir.bel.tr/samlar-tabiat-parki
- Districtbestuur Başakşehir, Dam van Şamlar, https://www.basaksehir.gov.tr/samlar-bendi
- Directoraat-generaal voor Natuurbehoud en Nationale Parken, Natuurparken, https://www.tarimorman.gov.tr/DKMP/Menu/28/Tabiat-Parklari
- Cultureel Inventaris, Muur van Anastasius, https://kulturenvanteri.com/yer/anastasius-suru/
- Stichting Lozan Uitwisseling, Museum van de Uitwisseling van Çatalca, http://www.lozanmubadilleri.org.tr/catalca-mubadele-muzesi/
- Cultureel Portaal, Museum van de Uitwisseling, Europees Culturele Hoofdstad, https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/istanbul/gezilecekyer/avrupa-kultur-baskenti-mubadele-muzesi
- Cultureel Inventaris, Museum van de Uitwisseling van Çatalca, https://kulturenvanteri.com/yer/?p=9966
- Gemeente Çatalca, Çatalca, https://www.catalca.bel.tr/catalca
- CNN Türk, Oude piratenhaven Yalıköy Podima, https://cnnturk.com/seyahat/eski-korsan-yatagi-yalikoy-podima-1563591
- Wikipedia, Grotten van Yarımburgaz, https://tr.wikipedia.org/wiki/Yarımburgaz_Mağarası
- Wikipedia, Yarımburgaz Cave, https://en.wikipedia.org/wiki/Yarımburgaz_Cave
- Wikipedia, Muur van Anastasius, https://tr.wikipedia.org/wiki/Anastasius_Suru
- Wikipedia, Anastasian Wall, https://en.wikipedia.org/wiki/Anastasian_Wall
- Wikipedia, Natuurpark Çilingoz, https://en.wikipedia.org/wiki/Çilingoz_Nature_Park
- Wikipedia, Çatalca, https://tr.wikipedia.org/wiki/Çatalca
- Wikipedia, Yalıköy, Istanbul, https://en.wikipedia.org/wiki/Yalıköy,_Istanbul
Routestops

Yarımburgaz-grot.
We beginnen onze tocht net ten noorden van de wijk Altınşehir in Başakşehir, vlakbij de weg die van Halkalı naar Altınşehir loopt, op een rotsachtige heuvel. De grot bevindt zich ongeveer anderhalve kilometer landinwaarts vanaf de noordelijke oever van het Küçükçekmece-meer, aan een helling die uitkijkt over de Sazlıdere-vallei. Parkeer uw auto op een geschikte plek en loop naar de voet van de heuvel. Bekijk eerst het algemene voorkomen van de grot. De rots is opgebouwd uit kalksteen uit het Eoceen en de grot is ontstaan doordat grondwater door deze rots is gesneden. U zult twee aparte ingangen op verschillende hoogtes zien. De bovenste ingang leidt naar de Bovenste Grot, een brede zaal van ongeveer tien meter hoog. De onderste ingang is de ingang van de Onderste Grot, een lange tunnel die diep in de rots verdwijnt. Volgens de registratie van het Turkse project voor archeologische locaties splitst de onderste tunnel ongeveer tweehonderd en veertig meter verderop en eindigt een van de takken smal. Probeer de grot niet te betreden op dit punt, omdat het gebied in 2001 is aangewezen als een beschermd archeologisch en natuurgebied. De werkelijke waarde van dit bezoek ligt in het staan voor de ingang en nadenken over waarom deze plek zo belangrijk is. De grot werd in de tweede helft van de 19e eeuw aan de wetenschappelijke wereld bekend gemaakt. De eerste opgravingen vonden plaats in 1963 onder leiding van Şevket Aziz Kansu, met Kılıç Kökten als projectleider. In 1986 voerde de Universiteit van Istanbul een reddingsopgraving uit, en tussen 1988 en 1990 voerde dezelfde universiteit een gezamenlijk project uit met de Universiteit van Californië, Berkeley. Deze opgravingen toonden aan dat de oudste bewoning van de grot teruggaat tot het Laat-Paleolithicum. In de onderste grot werden duizenden botten van beren, samen met stenen werktuigen, gevonden. In de bovenste grot bevinden zich lagen uit de Neolithische, Chalcolithische en Bronstijd. Uit de gaten in de muren blijkt dat de bovenste zaal in de Byzantijnse periode is aangepast en als gebouw is gebruikt. Een deel van de gevonden objecten wordt tegenwoordig tentoongesteld in het Archeologisch Museum van Istanbul. Voor fotografie is het beste om de zachte ochtendlicht te gebruiken, omdat de ingangen naar het zuiden, richting de vallei, gericht zijn. Loop vanaf de ingang naar beneden, richting de Sazlıdere-vallei en het meer. U zult merken dat het landschap dat de prehistorische mens zag, tegenwoordig omringd is door woningen. Neem water mee, omdat er weinig schaduw is in de omgeving van de grot. Het is bekend dat er in dit soort locaties vleermuizen voorkomen. Wees stil in de buurt van de ingangen en verplaats geen stenen of aarde. Het verblijf duurt kort, maar voegt diepte toe aan de rest van de dag. Vanaf hier gaan we verder naar het noorden, richting Kayabaşı, en bereiken we het Şamlar Natuurpark.
Bron: Başakşehir Belediyesi

Şamlar Natuurpark.
Het Shamlar Natuurpark is te bereiken via de route die door de wijk Kayabaşı en het dorp Shamlar loopt, en die aansluit op de oude weg naar Edirne, richting Arnavutköy. Volgens de beschrijving van de gemeente Başakşehir, kom je in de buurt van Arnavutköy via de Gaziosmanpaşa-weg en neem je bij het punt genaamd "Nokta" een asfaltweg die naar links afbuigt en je naar het park leidt. Het park heeft zes ingangen, hoewel de administratieve gegevens van de gemeente en het district Başakşehir vermelden, bevinden sommige van deze ingangen zich dicht bij de grens van Arnavutköy. Het gebied staat sinds 11 juli 2011 op de lijst van natuurparken van het Ministerie van Landbouw en Bosbouw, onder de afdeling Natuurbehoud en Nationale Parken. Zodra je het park binnenkomt, vallen je direct de uitgestrekte, vlakke gebieden op die zich bevinden onder de pijnboomstruiken. Op deze plekken zijn onder andere bewegwijzering, houten picknicktafels, een speeltuin, toiletten en wastafels aangebracht. In plaats van hier te picknicken, raden we aan om een korte wandeling door het bos te maken. Volg de wandelpaden en daal af tussen de bomen richting de vallei, en volg het geluid van het water. Een belangrijk onderdeel van de geschiedenis van het park is de Shamlar-dam, die gebouwd is over de Shamlar-beek, een van de grootste zijrivieren van Sazlıdere. Volgens de gegevens van het district Başakşehir werd de dam gebouwd in de periode van Sultan II. Mahmud, tussen 1826 en 1828. De dam is ongeveer tien meter hoog, met een breedte van twaalf meter op het hoogste punt en vijftien meter aan de voet. Stop voor de dam en observeer hoe de structuur naar beneden toe breder wordt; de dikte van de muur die het water vasthoudt, neemt af. In de Ottomaanse tijd werd een aanzienlijk deel van het water van Istanbul opgeslagen met behulp van dergelijke dammen en vervolgens naar de stad geleid. Daarom vertegenwoordigt Shamlar, na de grot, de tweede historische laag van de route, en symboliseert de relatie tussen de stad en het water. De website van de gemeente meldt dat er in het bos wilde dieren leven, zoals vossen en roofvogels; let tijdens je wandeling op de boomtoppen. Maak een foto van de dam, waarbij je de structuur vanaf de beek vastlegt, inclusief de weerspiegeling van het water. In het weekend is het gebied vaak druk met families en groepen, dus het is rustiger in de ochtend. De regels voor het maken van vuur en het gebruiken van een barbecue gelden voor het hele gebied en worden beheerd door de beheerder; volg de borden en neem je afval mee. Neem even de tijd om in de schaduw te rusten en je water aan te vullen, omdat de volgende stop een langere rit vereist. De website van de gemeente vermeldt dat het bos, naast de pijnbomen, ook veel verschillende soorten bomen herbergt. Shamlar werd, net als veel andere natuurparken in Istanbul, op dezelfde dag uitgeroepen door het ministerie; de vijfde halte van de route, Çilingoz, heeft ook dezelfde datum. Aan

Anastasius Muur (Lange Muur)
De best bewaarde delen van de verdedigingsmuur van Anastasius bevinden zich in het noordelijke, beboste gebied van Çatalca, in de omgeving van Karacaköy. De Engelse Wikipedia noemt de Gümüşpınar-kruising bij Karacaköy, Hisartepe bij Yalıköy, Pınarca in İhsaniye en het dorp Kurfallı als plaatsen waar de restanten te zien zijn. Ga bij dit punt naar het beboste gebied nabij Karacaköy, want daar is de muur het best bewaard gebleven. Parkeer uw auto op een veilige plek langs de weg en loop een klein stukje om de muur te bereiken. Bekijk eerst het profiel van de muur; Turkse bronnen vermelden dat de buitenkant bekleed is met gebeitelde stenen, terwijl de binnenkant is opgevuld met puin en cement. De aanwezigheid van verschillende materialen en technieken op sommige plaatsen wordt beschouwd als het resultaat van restauraties in latere eeuwen. Bronnen geven een dikte van iets meer dan drie meter, en in een goed bewaard gebleven deel is een hoogte van meer dan vijf meter gemeten. De muur is vernoemd naar de Byzantijnse keizer Anastasius I, en het wordt aangenomen dat hij deze muur tussen 507 en 512 liet bouwen of renoveren. De Engelse bron vermeldt dat er aanwijzingen zijn dat er al eerder, tijdens de regeerperioden van Leon I en Zenon, verdedigingswerken aanwezig waren. De muur begon bij Evcik İskelesi aan de Zwarte Zeekust en liep naar de Zee van Marmara ten westen van Silivri. Bronnen geven een lengte van tussen de tweeënzestig en tweeënzestig kilometer. In het midden van de lijn, nabij Karacaköy, bevond zich een rechthoekig fort van ongeveer tweehonderd vijftig bij driehonderd meter. Een veelvoorkomende opmerking in de bronnen is dat de muur, vanwege zijn lengte, moeilijk te verdedigen was met een klein aantal soldaten, en dat hij herhaaldelijk werd doorbroken door aanvallen vanuit het westen. Evliya Çelebi beschrijft in zijn reisverslag dat de torens, fundamenten en grachten van deze lijn, die van Silivri naar Terkos loopt, nog steeds te zien waren. Loop een paar honderd meter langs de muur en let op dat de gebeitelde stenen in de omliggende dorpsgebouwen zijn hergebruikt; het wordt geschreven dat meer dan de helft van de lengte op deze manier is verwijderd. De overblijfselen zijn beschermde monumenten, dus ga niet op de muur staan en raak de stenen niet aan. Wacht in de schaduw van het bos op het juiste licht om foto's te maken. Er kan modder zijn op de boswegen na regen, dus het is handig om laarzen te dragen. Let op bij het passeren van gebieden waar dieren grazen en zorg ervoor dat de poorten gesloten blijven. Bronnen vermelden dat er langs de muur, op bepaalde plaatsen, rechthoekige poortverdedigingen waren, die door de bevolking "bedesten" genoemd werden. De Turkse Wikipedia schrijft dat deze poortverdedigingen, die in 1898 nog in goede staat waren, later zijn verdwenen.

Het Museum van de Gedwongen Migratie in Çatalca.
Het Museum van de Uitwisseling bevindt zich in het centrum van Çatalca, in de wijk Kaleiçi, in de buurt van het stadsplein. Volgens de website van de Stichting Lozan Uitwisseling bestaat het museum uit drie delen: het hoofdgebouw, het Uitwisselingsplein en een cultureel centrum. Begin uw bezoek op het kleine plein en bekijk de gevel van het hoofdgebouw. Volgens de stichting werd het gebouw tussen 1913 en 1923 door een Griekse ondernemer gebruikt als commerciële ruimte. Na de uitwisseling kwam het in bezit van de staat, werd het een filiaal van de Ziraat Bank, werd het in 1961 verkocht en werd het een tijdlang gebruikt als naaicursus. In 1967 kocht de familie Ölçer het gebouw en schonk het later aan de stichting, met het doel het als museum te gebruiken. Het restauratieproject werd opgesteld door de architecten van de stichting, en het museum werd in samenwerking met de gemeente Çatalca opgericht als onderdeel van het programma Istanbul 2010, Europese Culturele Hoofdstad. Het museum opende op 20 december 2010 en wordt beschouwd als het eerste museum in Turkije met een thema over migratie. Binnenin kunt u de vitrines in volgorde bekijken, beginnend met de textielcollectie. De collectie bestaat voornamelijk uit handgeweven lakens, borduurwerk gordijnen, kussenslopen en tafelkleden. In het muziekgedeelte worden een 'oud', een mandoline en een notitieboek van de in Thessaloniki geboren componist Faiz Kapancı tentoongesteld. Onder de keuken- en huishoudelijke artikelen bevinden zich koperen kommen, dienbladen, aardewerk potten, ijzeren strijkijzers en gaslampen. In het gedeelte met foto's en documenten valt de camera van Hamza Rüstem Bey, een van de eerste fotografen van Kreta, en de negatiefplaten op. In hetzelfde gedeelte bevinden zich ook verzoeken tot liquidatie van bezittingen van de uitgewisselde personen en kaarten uit de Ottomaanse periode. De Culturele Inventaris vermeldt dat er etnografische objecten worden tentoongesteld die achtergelaten zijn door de Grieken die Çatalca verlieten, samen met spullen die door de uitgewisselde personen uit Griekenland werden meegenomen. Deze dubbele presentatie maakt van het museum meer een verhaal over gezinnen die gedwongen hun huis moesten verlaten, dan een verhaal over een oorlog. Neem de tijd om de kleine labels naast de objecten te lezen; de meeste vermelden de naam van een familie en de plaats van herkomst. Het museum is gesloten op maandag; controleer de openingstijden voor de andere dagen op de website van de stichting voordat u gaat. Na uw bezoek kunt u een korte wandeling maken door de smalle straatjes van Kaleiçi; volgens Wikipedia was dit de enige wijk die de Balkan oorlog overleefde zonder te worden verwoest door brand. Het Cultureel Portaal vermeldt dat in het museum kleding, documenten en souvenirs van voorouders worden tentoongesteld. Onder de documenten bevinden zich exemplaren van de krant Sabah, die eind 19e eeuw werd uitgegeven. Volgens Wikipedia hebben de Grieken die tijdens de uitwisseling Ç

Çilingoz Natuurpark.
Het Çilingoz Natuurpark ligt aan de Zwarte Zeekust, in de buurt van Çatalca, ten noorden van Binkılıç, in een baai. Volgens de Engelse Wikipedia zijn er twee manieren om het park te bereiken: vanuit het zuiden via Binkılıç, via een bosweg, of vanuit het oosten, via de route langs het Terkosmeer, Ormanlı, Karacaköy en Yalıköy. Vanuit Yalıköy is het ongeveer tien kilometer naar het park. Het park is op 11 juli 2011 officieel erkend als natuurpark door de Algemene Directie voor Natuurbehoud en Nationale Parken. Vanwege de rijke flora en fauna is het gebied in 2005 uitgeroepen tot een wildreservaat, waardoor jagen er permanent verboden is. Parkeer uw auto bij de ingang en loop dan naar het strand om de omgeving te verkennen. Aan de noordkant van de baai ligt een strand van ongeveer 1200 meter lang, met fijn zand. De Çilingoz-beek stroomt naar het noorden en mondt uit in de zee via een smalle, zandige opening. Achter de opening bevindt zich een groot meer, omgeven door rietland. Het bijzondere aan deze plek is dat bos, beek, meer en zee zich op slechts een paar honderd meter van elkaar bevinden. Loop vanaf het strand naar de monding van de beek en observeer waar zoet water en zout water samenkomen. Blijf vervolgens rustig aan de rand van het rietmeer; er zijn verschillende vogelsoorten waargenomen in het park, zoals reigers, roofvogels, spechten en andere. Wanneer u het bos bereikt, ziet u oostelijke beuk, rode beuk, linde en eik, en daaronder rododendron, laurier, braam en vlier. De planten die in de zandgebieden groeien vormen een aparte gemeenschap; probeer niet op de duinen te lopen. De kliffen en rotsen aan beide zijden van de baai bieden een mooi decor voor foto's; in de namiddag schijnt het licht over het water. Het park wordt gebruikt voor kamperen, vissen, wandelen en picknicken; de voorwaarden voor toegang en kamperen kunnen variëren afhankelijk van het seizoen, dus controleer de actuele informatie bij officiële bronnen voordat u vertrekt. Als u in zee wilt zwemmen, doe dit dan alleen bij kalm weer en dichtbij de kust. In de Zwarte Zee kan de wind snel toenemen, waardoor de golven groter worden en de stroming gevaarlijk kan worden. We hebben hier twee uur doorgebracht, omdat een wandeling over het strand, een bezoek aan de beekmonding en een verkenning van de bosrand voldoende tijd in beslag namen. Neem uw afval mee en stoor de vogels die in de rietlanden nesten niet. Volgens Wikipedia leven er in de kustwateren makreel, sardine, zeebaars en tonijn, terwijl er in de zoetwaterbeek en het meer karper en paling voorkomen. De zoogdieren in het park omvatten herten, vossen, bunzing, eekhoorns en egels. Dezelfde bron vermeldt dat de dichtstbijzijnde accommodaties zich in Yalıköy bevinden. Vanaf hier vervolgen we onze route naar het oosten, via de bosweg, naar de laatste bestemming:

Yalıköy Strand.
De laatste bestemming van de route is Yalıköy, een van de meest afgelegen kustplaatsen van Istanbul in Thracie, en voorheen bekend als Podima. Het dorp is gelegen aan de kust, omringd door bossen die een voortzetting vormen van de Istranca-bergen. Volgens Wikipedia was dit historisch gezien een Griekse nederzetting. In 1923, tijdens de bevolkingsuitwisseling, werden ongeveer zestig Turkse families uit Griekenland hier gehuisvest in de vrijgekomen huizen. Zo komt het verhaal dat u 's ochtends in het museum las, tot leven in de echte straten van dit dorp. Parkeer de auto in het dorp en wandel naar het strand. Begin met het bekijken van de lengte van de kustlijn. Volgens een nieuwsbron strekt het strand van het dorp zich ongeveer twaalf kilometer uit. Op het strand vallen de kleurrijke kiezels op, die door de golven zijn gevormd en bekend staan als "Podima-stenen". Dezelfde bron meldt dat deze kiezels vroeger werden gesorteerd op kleur en grootte en naar Istanbul werden vervoerd, waar ze werden gebruikt voor het bestraten van tuinen en paleizen. Het zand in dit gebied heeft ook economische waarde; volgens Wikipedia gebruikt het Staatswaterbedrijf het zand van Yalıköy voor waterzuivering. De belangrijkste bronnen van inkomsten voor het dorp zijn de bosbouw en de visserij. Op dit punt raden we aan om een lange wandeling langs de kust te maken in plaats van te zwemmen. Wandel langs het strand, observeer hoe de golven de kustlijn raken en voel de verandering van de wind. Het begin en het einde van de zomer zijn de rustigste periodes aan de kust, en bij zonsondergang werpen de zonnestralen lange schaduwen op het zand. Als u wilt zwemmen, doe dit dan in de buurt van de kust, vooral als er geen noordelijke wind waait en de zee rustig is, omdat de zee op sommige plaatsen plotseling dieper wordt. In het gedeelte van Yalıköy genaamd Hisartepe zijn ook overblijfselen van de Anastasius-muur te vinden. Als u tijd heeft, probeer dan de muur voor te stellen die langs de kust liep. Zo realiseert u zich hoe dicht de muur die u 's middags in het bos zag, bij de Zwarte Zee eindigde. Volgens Wikipedia had het dorp in 2022 een bevolking van 1484 inwoners. De nieuwsbron meldt dat de inwoners trots zijn op het fijne zand dat zich in lagen uitstrekt tot aan de zee. Er wordt ook vermeld dat een nabijgelegen fabriek silica uit de grond haalt voor de glasindustrie. Verzamel geen kiezels van het strand, omdat deze stenen bijdragen aan het behoud van de textuur van de kust. De terugweg is een bosrijk en donker pad, dus vertrek snel na het bekijken van de zonsondergang. Er is ook een busverbinding van Yalıköy naar het centrum van Çatalca en naar Yenibosna. Als u met het openbaar vervoer terugkeert, controleer dan vooraf de laatste vertrektijd bij İETT. De dag wordt hier afgesloten met een reis die begint bij de oudste delen van de stad en eindigt aan de kust van de Zwarte Zee.
Bron: CNN Türk, Wikipedia.
