Od Termessos do Karain, a następnie do wodospadów Düden i Kurşunlu.

Zacznijcie od 24. kilometra drogi Antalya-Korkuteli i skręćcie w lewo na prywatnej drodze, która prowadzi na górę góry Güllük. Droga przebiega przez Park Narodowy Güllük Dağı-Termessos, a pozostałości starożytnego miasta są ściśle związane z otaczającą go przyrodą. Ślady miasta zaczynają się znacznie niżej, w pobliżu miejscowości Yenicekahve, gdzie widać fragment muru hellenistycznego, który wije się w górę, aż do szczytu góry. Zaparkujcie samochód na górnym parkingu i resztę trasy przespacerujcie się pieszo. Pamiętajcie, że to bardziej wędrówka górska niż zwiedzanie miasta; ścieżka jest kamienista, miejscami stroma i nierówna, więc zarezerwujcie na nią co najmniej trzy godziny. Po opuszczeniu parkingu, ścieżka prowadzi w górę, a po prawej stronie zobaczycie schody i monumentalne wejście do świątyni w stylu jońskim, pochodzącej z czasów cesarza Hadriana. Kontynuujcie wspinaczkę, pokonując strome zbocza i przechodząc obok źródeł wody; po lewej stronie widać pozostałości gimnazjum, z którego miejscami zachował się pierwszy poziom. Na południowym zachodzie tego budynku znajduje się kolumnada, wzdłuż której ciągną się sklepy. Podczas wędrówki zwróćcie uwagę na odsłonięte kanały drenażowe na ziemi; to właśnie w tych detalach najlepiej można dostrzec zaawansowane osiągnięcia starożytnej inżynierii wodnej. Po dotarciu na płaską powierzchnię, wspinaczka się kończy, a po lewej stronie zaczyna się obszar, w którym skupiają się najważniejsze budynki miasta. Pierwszą ruiną na płaskim terenie jest agora; na zachodzie znajduje się stoa w stylu doryckim, która według portalu Kultury została zbudowana w czasach króla Attalosa II, między rokiem 159 a 138 p.n.e. Po wschodniej stronie agory znajduje się teatr, który warty jest najdłuższej przerwy w zwiedzaniu. Tribuna teatru hellenistycznego jest podzielona na dwie części przez diazoma; na górze znajduje się osiem rzędów siedzeń, a na dole szesnaście. Według Wikipedii, teatr mógł pomieścić od czterech do pięciu tysięcy osób. Wespnijcie się na górne rzędy i usiądźcie, podziwiając widok na Zatokę Antalya, na którą skierowane jest wejście do teatru. Około 100 metrów na południowy zachód od teatru znajduje się budynek, który prawdopodobnie był siedzibą zgromadzenia, z którego zachował się fragment do poziomu dachu. Według Wikipedii, budynek ten, datowany na I wiek p.n.e., miał dach o rozpiętości 25 metrów i mógł pomieścić od 600 do 700 osób. Na płaskim terenie po wschodniej stronie agory znajdują się pięć połączonych ze sobą cystern. Portal Kultury uważa je za wyjątkowe ze względu na ich Podczas wędrówki warto również zwrócić uwagę na otoczenie; w parku narodowym żyją takie gatunki jak jelenie, kozice górskie i orły. Park narodowy Güllek Dağı-Termessos jest wpisany na tymczasową listę światowego dziedzictwa UNESCO od 2000 roku ze względu na swoje wartości przyrodnicze i kulturowe. Podczas powrotu, schodźcie ścieżką powoli, ponieważ kamienie mogą być śliskie, a zmęczenie podczas schodzenia jest bardziej odczuwalne. Sprawdźcie aktualne godziny otwarcia na stronie internetowej Müze Kart i zabierzcie ze sobą dużo wody. Po powrocie na parking, kierujcie się tą samą drogą, aż do drogi głównej, a następnie w stronę Karain, znajdującej się przy starej drodze Antalya-Burdur. Źródło: Portal Kultury; Dyrekcja Generalna Zabytków i Muzeów; Wikipedia.

Po zejściu z Termessos, przejedźcie na starą drogę Antalya-Burdur. Karain znajduje się w granicach dzielnicy Yağca w Döşemealtı, około 5-6 kilometrów od tej drogi. Portal Kulturowy lokalizuje jaskinię 30 kilometrów na północny zachód od Antalyi. Zaparkujcie samochód w wyznaczonym miejscu dla zwiedzających. Jaskinia znajduje się 150 metrów od płaskowyżu trawertynowego i 430-450 metrów nad poziomem morza. Aby dotrzeć do wejścia, należy pokonać 470 schodów. Po porannej wędrówce nogi mogą być zmęczone, więc nie spieszcie się i róbcie przerwy. Wspinając się, spójrzcie za siebie; płaskowyż trawertynowy przed jaskinią będzie się stopniowo odsłaniać pod waszymi stopami. Latem, w godzinach południowych, te schody mogą być męczące, więc weźcie ze sobą wodę i kapelusz. Do programu zwiedzania warto włączyć Muzeum Karain, znajdujące się bardzo blisko jaskini. Część znalezisk z wykopalisk jest tutaj eksponowana, a część w Muzeum w Antalyi. Jeśli uda wam się odwiedzić muzeum przed wejściem do jaskini, lepiej zrozumiecie, na co patrzycie wewnątrz. Według strony Muzeum Kart, wśród znalezisk znajdują się narzędzia z kamienia i kości, koraliki oraz szczątki zwierząt, takich jak nosorożce, słonie i hipopotamy. Po dotarciu do wejścia, zanim wejdziecie do środka, przyjrzyjcie się fasadzie i zewnętrznym ścianom jaskini. Znajdują się tam inskrypcje w języku greckim i nisze; to są najbardziej widoczne ślady wykorzystywania jaskini w okresie klasycznym. Karain powstała w wyniku erozji krasowej wapienia z okresu kredowego. Kılıç Kökten, który odkrył jaskinię w 1946 roku i rozpoczął prace wykopaliskowe, stwierdził, że składa się ona z trzech jaskiń połączonych wąskimi korytarzami. Wikipedia opisuje Karain jako największą jaskinię w Turcji, w której znaleziono ślady obecności człowieka. Nie wchodźcie do obszarów wykopalisk i przestrzegajcie ostrzeżeń dotyczących ochrony; jaskinia jest chroniona jako zabytek archeologiczny od 1997 roku. Prace wykopaliskowe prowadzone są w niej okresowo od 1946 roku; według Wikipedii, główne okresy to 1946-1958, 1967-1973 i 1985-2008. Te prace ujawniły wewnątrz jaskini warstwę osadów o grubości do około jedenastu metrów. Warstwy te dokumentują osadnictwo, począwszy od okresu paleolitu, przez neolit, chalolit i początek epoki brązu, aż po okres klasyczny. Według Portalu Kulturowego, najdłużej trwałym i najważniejszym osadnictwem w jaskini był okres paleolitu Strona internetowa karty muzealnej podaje, że miejsce to jest otwarte każdego dnia tygodnia, ale godziny otwarcia mogą się różnić w zależności od pory roku, dlatego warto sprawdzić aktualne informacje na tej stronie. Zstępując z jaskini tą samą schodami, wróć do samochodu i kieruj się w stronę Antalyi, do dzielnicy Kepez, znajdującej się na północno-wschodnim obrzeżu miasta, w kierunku Yukarı Düden. Źródła: Portal Kultury; Wydział Kultury i Turystyki w prowincji Antalya; Karta Muzealna; Główny Zarząd Zabytków i Muzeów; Wikipedia.

Trzecim punktem na trasie jest Wodospad Düdenbaşı, znajdujący się w dzielnicy Kepez. W niektórych źródłach nazywany jest również Wodospadem Iskender. Adres podany przez Portal Kultury to: Düdenbaşı Mahallesi, 21. Cadde, Kepez. Dolny Wodospad Düden, znajdujący się w dzielnicy Muratpaşa, w pobliżu Lara, jest osobnym miejscem i nie jest uwzględniony w tej trasie. Planując trasę, należy uważać, aby nie pomylić tych dwóch wodospadów, ponieważ znajdują się one w różnych częściach miasta.

Rzeka Düden, która zasila wodospad, według inwentarza zabytków kultury Antalyi, wypływa z źródeł Kırkgöz-Pınarbaşı. Woda przemieszcza się w podziemnych przestrzeniach w wapieniu, a następnie ponownie wypływa na powierzchnię w okolicach Düdenbaşı. Długość tej podziemnej trasy jest podawana różnie w różnych źródłach; Portal Kultury podaje 14 kilometrów, a inwentarz – 21 kilometrów. Inwentarz nadaje tym podziemnym przestrzeniom nazwę "düden"; zarówno rzeka, jak i wodospad czerpią nazwę z tego słowa. Według Portalu Kultury, w tym miejscu na powierzchnię wypływa co najmniej 10 metrów sześciennych wody na sekundę, a średni przepływ wynosi 15-16 metrów sześciennych na sekundę.

Obszar ten został przekształcony w miejsce piknikowe i rekreacyjne w latach 1970-1972 przez Dyrekcję Generalną ds. Wód (Devlet Su İşleri) – Dzielnicę 13. Po wejściu, podążając za dźwiękiem wody, przespaceruj się ścieżkami, aby dotrzeć przed wodospad. Najbardziej charakterystyczną cechą wodospadu jest naturalna jaskinia znajdująca się tuż za nim. Przechodząc przez tunele wewnątrz jaskini, można obserwować przepływ wody z bliska. W tej części obszaru podłoże może być mokre i śliskie, więc należy zachować ostrożność podczas chodzenia i chronić telefon lub aparat fotograficzny przed rozpryskami. Po obejrzeniu wodospadu z przodu, warto również zobaczyć go od tyłu, przechodząc przez zasłonę spadającej wody – to jest prawdziwe doświadczenie tego miejsca.

Według legendy, w 334-333 roku p.n.e., król Macedonii, Aleksander Wielki, podczas podboju Pamfilii, zatrzymał się w tym miejscu i napoił tutaj konie, które otrzymał jako daninę w Aspendos. Ta opowieść, która datuje się na te same lata, co oblężenie Termessos, o którym wspomnieliśmy rano, łączy ze sobą dwa punkty dnia. Otoczenie wodospadu jest zagospodarowane ścieżkami spacerowymi i miejscami do odpoczynku. Po zejściu ze schodów w Karain, warto poświęcić pół godziny na odpoczynek w jednym z tych miejsc. Według Wikipedii, ten obszar znajduje się około 1 kilometra od Varsak. Według Portalu Kultury, do wodospadu można również dojechać komunik

Ostatnim punktem dzisiejszej wycieczki jest Park Przyrodniczy Wodospadu Kurşunlu, położony w okręgu Aksu. Do parku, znajdującego się 22 kilometry od Antalyi, można dojechać z drogi Antalya-Aksu, skręcając na północ przy moście Soğucaksu i przejeżdżając kolejne 7 kilometrów. Park należy do sieci parków przyrodniczych zarządzanych przez 6. Dystrykt Ministerstwa Rolnictwa i Leśnictwa. Obszar, na którym znajdują się wodospad i miejsce na piknik, zajmuje 33 hektary. Główny wodospad spada z wysokości 18 metrów; woda przepływa przez siedem niewielkich zbiorników, połączonych kaskadami, tworząc kanion o długości około 2 kilometry.

Po zaparkowaniu samochodu, podążaj ścieżką, która prowadzi do wodospadu, brzegów zbiorników, mostów i punktu widokowego. Miejsca, które, według lokalnego dystryktu, koniecznie trzeba zobaczyć, to sam wodospad, lilie wodne w rzece, historyczny młyn wodny i punkt widokowy. Warto również zrobić sobie zdjęcie przed wodospadem. Przechodząc przez mosty, poszukaj lilii wodnych na powierzchni wody. Według rejestru "Środowisk Edukacyjnych", historyczny młyn wodny znajdujący się wzdłuż trasy ma około 200 lat. Przy brzegach zbiorników ziemia może być mokra i śliska, więc zachowaj ostrożność, szczególnie z dziećmi.

Na ścianach kanionu można również zapoznać się z geologią tego obszaru. Zgodnie z informacjami lokalnego dystryktu, w tym miejscu można zaobserwować formację Kurşunlu, składającą się z piaskowca, żwiru i iłowca w odcieniach czerwieni, brązu i szarości. Powyżej tych warstw znajdują się trawertyny, które można spotkać w wielu miejscach w Antalyi. Dominującym gatunkiem drzew jest sosna czarna; wzdłuż brzegu rzeki rosną dęby, laurowe drzewa, drzewa granatu i dzikie oliwki, a niżej – jarzębiny, głogi i jeżyny. W parku i jego otoczeniu zidentyfikowano 261 gatunków roślin, należących do 67 rodzin, z czego 14 jest endemicznych.

Fauna jest również bogata; lokalny dystrykt informuje, że w parku zidentyfikowano 88 gatunków ptaków, 22 gatunki ssaków, 12 gatunków gadów, 3 gatunki płazów i 3 gatunki ryb. W zbiornikach wodnych żyją karpie i żółwie, a w lesie – dziki, lisy i wiewiórki. Niektóre ptaki są miejscowymi, a inne są gośćmi, przybywającymi latem lub zimą; zatrzymaj się w cichych miejscach wzdłuż ścieżki i posłuchaj. Nie dokarmiaj zwierząt i nie wrzucaj niczego do wody.

W parku znajdują się toalety, place zabaw dla dzieci, stoły piknikowe i restauracja; po dług