Dzień w Afyonkarahisar: Od Kara Kaya do Kocatepe.

Rozpocznij zwiedzanie w nowym budynku muzeum, położonym na zachodzie miasta, przy drodze prowadzącej do Izmiru. Urząd Kultury i Turystyki podaje adres muzeum jako Dörtyol Mahallesi, Turgut Özal Bulvarı. Dojazd do muzeum jest możliwy samochodem lub autobusem miejskim z centrum miasta. Muzeum jest zamknięte w poniedziałki, a godziny otwarcia w pozostałe dni należy sprawdzić na oficjalnej stronie internetowej. Historia tego miejsca sięga dalej niż sam budynek – pamiętajcie o tym, wchodząc. W pierwszych latach Republiki, Towarzystwo Miłośników Starożytności zgromadziło zbiory, które w 1931 roku zostały przeniesione do oficjalnego magazynu muzealnego, a w 1933 roku powstało muzeum z dyrektorem. Kolekcja była wystawiana do 1970 roku w Taş Medrese, a następnie w innym budynku, a w 2023 roku została przeniesiona do obecnego budynku. Wystawa stała rozwija się chronologicznie na przestrzeni pięciu pięter, dlatego najlepiej zacząć zwiedzanie od dołu i iść w górę. Na pierwszych piętrach znajdują się ceramiczne naczynia z okresu neolitu i brązu. Jednym z eksponatów, na który zwraca uwagę portal kulturowy, jest czerwona dzbanek z okresu wczesnego brązu, ozdobiony figurką głowy, uważany za jeden z rzadkich naczyń ceremonialnych. Do tej kolekcji trafiły również znaleziska z okresu starożytnego brązu i Hetytów, odkopane przez brytyjską archeolog Winifried Lamb w 1935-1937 roku w Kusura Höyük, w Sandıklı. Na kolejnych piętrach można śledzić historię okresów Hetytów, Frygów, Lidyjczyków i Persów; tutaj poznacie pierwotnych mieszkańców skały zamkowej, których zobaczycie później w ciągu dnia. Najbardziej intrygującą częścią muzeum jest drewniany grobowiec z Tatarlı Tümülüsü w Dinar. Część belek, ozdobionych postaciami malowanymi, została w 1969 roku wykradziona podczas nielegalnych wykopalisk i wywieziona za granicę, a w 2004 roku została zwrócona do Turcji i odrestaurowana. Ta sala, łącząca elementy kultury Frygów i Persów, została w 2023 roku połączona i rozpoczęła wystawę w specjalnej części nowego budynku. Na parterze poszukaj grupy rzeźb, odnalezionych w 1964 roku podczas budowy drogi w miejscowości Çavdarlı Köyü, w miejscu zwanym Kovalık. Grupa składa się z 71 obiektów, datowanych na koniec II wieku naszej ery, a portal kulturowy prezentuje ją jako jedyny taki przykład na świecie. Przejdź się również wokół nagrobka z białego marmuru, wydobytego z antycznych kamieniołomów Docimeium w İscehisar, odnalezionego podczas wykopalisk pod szpitalem w Dinar. Na jednej stronie widnieje scena walki Achillesa z królową Amazonki Penthesileią, a na drugiej Źródło: Portal Kultury, Muzeum w Afyonkarahisar.

Do twierdzy można dotrzeć pieszo z centrum miasta, przechodząc między starymi domami Afyonkarahisar. Urząd miasta informuje, że trasa jest krótka i dobrze oznakowana. Zanim rozpoczniesz wspinaczkę, zatrzymaj się na chwilę u podnóża skały i spójrz w górę. Według portalu Kultury, jest to naturalna formacja skalna o wysokości 226 metrów, pochodzenia wulkanicznego, a nazwa miasta pochodzi od jej ciemnego koloru. Zgodnie z Encyklopedią Islamu, miasto zostało założone u podnóża tego stromego wzgórza, na wysokości około 1010 metrów. Schody zostały odrestaurowane, ale są długie i strome; nie spiesz się i odpoczywaj na płaskich odcinkach. Latem unikaj wspinaczki w najgorętszych godzinach i weź ze sobą wodę. Podczas wspinaczki zastanów się, jak wiele różnych nazw nosiła ta skała. W czasach panowania króla Hetytów II Muršiliego, około 1350 roku p.n.e., była to ufortyfikowana osada o nazwie Hapanuva, czyli "Wysoki Wzgórze". W czasach rzymskich i bizantyjskich skała została otoczona murami, zyskując wygląd twierdzy i była znana jako Akroenos. Po dotarciu na szczyt, powoli przespaceruj się po platformie i poszukaj cystern. Źródła podają, że na szczycie znajduje się cztery duże cysterny, a także ślady kultury z okresu Frygów. Te ślady kultury Frygów stanowią dobry punkt wyjścia dla tych, którzy następnego dnia planują odwiedzić zabytki skalne w İhsaniye. Mury twierdzy zostały naprawione w 1235 roku przez architekta Mimar Bedrettin Gevhertaş za panowania sułtana Seldżuków Alaaddina Keykubata; w pobliżu twierdzy zbudowano małą meczet i pałac. Według relacji Evliyia Çelebiego, ruiny tego meczetu Seldżuków znajdowały się wewnątrz twierdzy również za jego czasów. W 1573 roku, na rozkaz sułtana osmańskiego II Selima, Mahmut Bey zrekonstruował baszty, cysterny i wieże. W okresie osmańskim twierdza pełniła ważną rolę jako miejsce przechowywania skarbów i dóbr ludności, a także jako więzienie; po okresie Tanzimat straciła na znaczeniu. Obecnie przejdź na bok i podziwiaj widok na miasto z każdej strony, ponieważ to jest prawdziwy skarb twierdzy. Według TDV, osada znajdowała się wewnątrz twierdzy do połowy XIII wieku, a w XIII wieku rozprzestrzeniła się na zewnątrz i na południowo-zachodnie zbocza. W XV i XVI wieku nowe dzielnice powstały na południe i na wschód od twierdzy, a w XVII wieku miasto rozrosło się w kierunku wschodnim. Obserwując układ dachów poniżej, możesz odczytać tę ekspansję jak mapę. Spójrz na zachód, w kierunku muzeum, w którym byłeś rano, a na

Muzeum Zwycięstwa znajduje się w centrum miasta, naprzeciwko parku Anıtpark, przy ulicy Milli Birlik, obok budynku rządowego. Zanim wejdziecie do budynku, poświęćcie chwilę, aby przyjrzeć się jego fasadzie z przeciwnej strony, ponieważ sama budowla jest świadectwem historii. Budynek został w latach 1913-1914 wybudowany przez burmistrza Esbabzade Hüseyin Tevfik Efendi jako budynek administracji miejskiej, razem z budynkiem rządowym. Źródła podają, że budowę realizowali armeniańscy rzemieślnicy. Dwukondygnacyjny budynek ma trzy wejścia od strony wschodu, zachodu i południa. Zwróćcie uwagę na to, że okna parteru są niskie, a okna piętra mają łukowate górne krawędzie. Krawędzie okien i narożniki są wykonane z wystających kamieni, co nadaje fasadzie prosty, ale elegancki wygląd. Po wyzwoleniu miasta 27 sierpnia 1922 roku, ten budynek administracji miejskiej został wykorzystany jako sztab Zachodniego Frontu. Tu pracowali Naczelny Dowódca Mustafa Kemal Paşa, dowódca Zachodniego Frontu İsmet Paşa, szef Sztabu Generalnego Fevzi Paşa oraz kierownik działu operacyjnego Zachodniego Frontu Tevfik Bıyıklıoğlu. W tych pomieszczeniach opracowywano plany Bitwy pod Dardanelami. Po wybudowaniu nowego budynku administracji miejskiej w 1935 roku, budynek został opuszczony i przez wiele lat wykorzystywany w różnych celach. W 1985 roku został przekazany Dyrekcji Historycznego Parku Narodowego pod nazwą "Naczelny Dowódca" i przekształcony w Muzeum Zwycięstwa. Wewnątrz, poświęćcie najpierw czas na obejrzenie zdjęć, map topograficznych i tablic informacyjnych. W witrynach znajdują się również przedmioty codziennego użytku, takie jak broń używana podczas wojny, druty kolczaste i puszki konserw, które w dużej mierze pozwalają zrozumieć życie na froncie. Portal Kultury podaje, że muzeum posiada 213 eksponatów. Wśród nich znajduje się specjalnie wykonane srebrne nożyce, użyte podczas otwarcia Pomnika Zwycięstwa – poszukajcie ich. Pomieszczenia, w których przebywali dowódcy, zostały odrestaurowane i udostępnione zwiedzającym w 1995 roku; zatrzymajcie się przy progach drzwi i przyjrzyjcie się aranżacji pomieszczeń. Istnieją rozbieżności w opisie układu pomieszczeń: Portal Kultury podaje, że na piętrze znajduje się osiem pokoi, natomiast Dyrekcja Kultury i Turystyki województwa podaje dziewięć pokoi – możecie sami to sprawdzić podczas zwiedzania. Po wyjściu z muzeum, przejdźcie na przeciwległy park Anıtpark. Pomnik Zwycięstwa, autorstwa austriackiego rzeźbiarza Krippela, został odsłonięty w 1936 roku i przedstawia tureckie zwycięstwo poprzez dwie postacie ludzkie umieszczone na sze

Kocatepe, według urzędu miasta Afyonkarahisar, znajduje się w miejscowości Büyükkalecik, około 22 kilometry od centrum miasta. Urząd Kultury i Turystyki określa to miejsce jako szczyt, do którego można dotrzeć, pokonując około 8 kilometrów drogi od miejscowości. Droga jest asfaltowa, ale urząd wojewódzki informuje, że w sezonie zimowym jest zamknięta ze względu na obfite opady śniegu; jeśli planujecie wizytę po zimie, sprawdźcie wcześniej aktualne warunki. Po zaparkowaniu, nie biegnijcie od razu do pomnika, ale najpierw przyjrzyjcie się otoczeniu. Ten szczyt, położony na wysokości 1874 metry, według opisu urzędu wojewódzkiego, dominujący jest nad okolicznymi równinami Afyonkarahisar i Sinanpaşa. Najłatwiejszym sposobem, aby zrozumieć, dlaczego dowódcy wybrali to miejsce, jest podziwianie tego widoku. Mustafa Kemal Paşa i jego towarzysze przybyli na Kocatepe 25 sierpnia 1922 roku, a Wielka Ofensywa rozpoczęła się 26 sierpnia o świcie, właśnie z tego miejsca. Pierwszy etap ofensywy był koordynowany z tego miejsca, z prowizorycznego sztabu i okopu, który do dziś się tam znajduje. Najwyższy dowódca opuścił Kocatepe 27 sierpnia 1922 roku, a tego samego dnia miasto zostało wyzwolone. Podejdźcie do okopu i spójrzcie na rozciągającą się przed wami przestrzeń; poczujecie tu skalę prowadzonej operacji. Następnie przejdźcie do pomnika, który został wzniesiony w 1953 roku. Monument, wykonany z kamienia przez Ministerstwo Obrony Narodowej, posiada marmurową tablicę z reliefami; przybliżcie się i przyjrzyjcie się tym detalom. Najbardziej charakterystyczną budowlą na szczycie jest pomnik Atatürka, który został otwarty w 1993 roku wraz z pracami terenowymi przeprowadzonymi przez Ministerstwo Kultury. Figura, odlana z brązu, waży około 4 tony, a wraz z cokolem osiąga wysokość 7,5 metra. Obejście wokół pomnika pozwoli wam zauważyć, że kierunek, w którym skierowana jest figura, oraz kierunek, w którym skierowany jest okop, spoglądają na tę samą równinę. Urząd miasta przypomina, że cztery dni po rozpoczęciu operacji, 30 sierpnia, doszło do decydującego zwycięstwa w Dumlupınar. Kocatepe znajduje się w centrum historycznego parku narodowego Najwyższego Dowódcy, który został utworzony 31 sierpnia 1981 roku; jego główna część znajduje się w Dumlupınar. Co roku, w dniach 26-30 sierpnia, pierwsze uroczystości obchodów Dnia Zwycięstwa odbywają się 26 sierpnia w tym miejscu. Urząd wojewódzki zauważa, że pomimo tego znaczenia, liczba odwiedzających to miejsce jest stosunkowo niewielka; przez resztę roku często można tu spotkać ciszę. W drodze powrotnej, jeśli macie czas, zatrzymajcie się w miejscowości Kocatepe