Jaz

Fransızca yazan en önemli çağdaş yazarlardan biri olan Koffi Kwahulé’nin Jaz
metni bir oyun olarak yazılsa da aslında bir müzik partisyonu. Yazı dilini jazz
müziği estetiği üzerine kuran Kwahulé, bir hikayeden çok bir titreşim, bir ritm
sunar. Sessizlikler, patlamalar, tekrarlar, doğaçlamalar onun dramaturji
yöntemidir. Seyirciye anlatı sunmaz; bir ses alanına sokar.

Konser-tiyatro formatında olan Jaz’da, travmanın, sessizliğin, direncin,
utancın, parçalanmanın ritmi sahneye taşınıyor. Hikaye dramatik gerçekçilikle
değil, müzikle kuruluyor. Failin diliyle, kurbanın dili iç içe geçiyor, metin bir
spiral gibi her tekrarda biraz daha derine iniyor. Bir anlatıdan öte bir
hesaplaşma olan Jaz’da, beden, ses ve ritm ile kendisi bir enstrumana
dönüşen Firdes Üçlertoprağı sahnede bir karakter değil, bir frekans yaratıyor,
travmanın titreşimini sahneye taşıyor. Bizden başka kimsenin duyamayacağı,
ancak gözlerimizi kapatınca duyabileceğimiz kendi adımızı bize hatırlatıyor.