Από το Ortahisar προς το Sobesos: Το κάστρο της Ürgüp, οι "καμινάδες των ξωτικών" και το πέτρινο χωριό.

Ξεκινήστε την επίσκεψή σας στο Κάστρο του Ορταχισάρ, το οποίο βρίσκεται στην καρδιά της πόλης, στη βάση ενός βράχου. Σύμφωνα με το "Πολιτιστικό Πόρταλ", το κάστρο απέχει περίπου ένα χιλιόμετρο από τον δρόμο που συνδέει την Ουργκιούπ με τη Νεβσεχίρ, και το κάστρο είναι ορατό από τον κεντρικό δρόμο. Γι' αυτό, είναι καλή ιδέα να σταματήσετε σε ένα ασφαλές σημείο στο πλάι του δρόμου, πριν μπείτε στην πόλη, και να θαυμάσετε το κάστρο από μακριά, καθώς υψώνεται ανάμεσα στα σπίτια. Οι κάτοικοι ονομάζουν αυτόν τον βράχο "Σιβρίκαγια". Η αγγλική έκδοση της Wikipedia αναφέρει επίσης ότι το όνομα της πόλης κατά την περίοδο της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας ήταν "Ποταμία". Το ύψος του κάστρου αναφέρεται διαφορετικά στις πηγές: το "Πολιτιστικό Πόρταλ" αναφέρει πάνω από πενήντα μέτρα, η "Παγκόσμια Εγκυκλοπαίδεια" και η "Πολιτιστική Διαδρομή της Καππαδοκίας" περίπου 86 μέτρα, ενώ η αγγλική έκδοση της Wikipedia αναφέρει 90 μέτρα. Ανεξάρτητα από το νούμερο που θα επιλέξετε, ο βράχος είναι μια φυσική δομή από πυριγενή βράχο, και το εσωτερικό του είναι γεμάτο με δωμάτια, σκαλίες και τούνελ που δημιουργήθηκαν από ανθρώπινη εργασία. Δεν είναι γνωστό με ακρίβεια πότε ξεκίνησε η κατασκευή του κάστρου. Οι τοπικές πηγές συνδέουν τις πρώτες εργασίες με την περίοδο των Χιττιτών, ενώ η "Παγκόσμια Εγκυκλοπαίδεια" τονίζει ότι η ακριβής ημερομηνία είναι άγνωστη, και ότι στην περιοχή υπάρχουν ίχνη από την ρωμαϊκή και βυζαντινή περίοδο. Σύμφωνα με την τοπική παράδοση που αναφέρει το "Πολιτιστικό Απόθεμα", το κάστρο πέρασε υπό οθωμανική κυριαρχία το 1470, κατά τη διάρκεια της εκστρατείας του Ισάκ Πασά ενάντια στους Καραμανόγληδες, μαζί με τα κάστρα του Ουτσχισάρ και του Μπασχισάρ. Ανεβείτε στο λόφο που οδηγεί στο κάστρο με τα πόδια, καθώς, όπως αναφέρει η Wikipedia, τα σπίτια στο Ορταχισάρ ανεβαίνουν σταδιακά προς το κάστρο, και αυτή η διάταξη είναι καλύτερα ορατή περπατώντας. Κατά μήκος του δρόμου, παρατηρήστε τις εξωτερικές σκάλες των παλιών πέτρινων σπιτιών. Η αγγλική έκδοση της Wikipedia αναφέρει ότι τα πάνω επίπεδα αυτών των σπιτιών είναι συχνά κατα Καθώς κατεβαίνετε από το κάστρο, δώστε προσοχή στις πόρτες που βρίσκονται στις πλαγιές του λόφου, καθώς ορισμένες από αυτές είναι οι διάσημες σπηλαιώδεις αποθήκες της Ορταχισάρ. Σύμφωνα με τη Βικιπαίδεια, σχεδόν όλες οι πλαγιές των λόφων διαθέτουν αυτούς τους χώρους αποθήκευσης, όπου αποθηκεύονται πατάτες και μήλα που καλλιεργούνται στην περιοχή, καθώς και πορτοκάλια και λεμόνια που εισάγονται από την περιοχή της Μεσογείου. Η αγγλική έκδοση της Βικιπαίδειας αναφέρει ότι οι σπηλαιώδεις αυτοί χώροι διατηρούν μια θερμοκρασία περίπου 10 βαθμών Κελσίου, τόσο το καλοκαίρι όσο και το χειμώνα, και ότι τα προϊόντα μπορούν να διατηρηθούν εκεί για έως και εννέα μήνες. Σύμφωνα με τη Βικιπαίδεια, η πόλη φημίζεται ως "αποθήκη της Καππαδοκίας" λόγω αυτών των αποθηκών, και το 2026 εντάχθηκε στην Διεθνή Ένωση Cittaslow, καθιστώντας την την πρώτη "ήσυχη πόλη" της περιοχής. Η ίδια πηγή αναφέρει επίσης ότι ορισμένες από αυτές τις αποθήκες χρησιμοποιούνται σήμερα ως χώροι διαμονής και εστίασης. Μην εισέρχεστε σε μια ενεργή αποθήκη χωρίς άδεια, αλλά θαυμάστε την από έξω. Τραβήξτε φωτογραφίες του κάστρου από τους δρόμους που βρίσκονται κάτω από την πόλη, δίνοντας έμφαση στις στέγες των σπιτιών. Το χρώμα της πορόλιθου φαίνεται πιο ζεστό στο φως του πρωινού και του απογεύματος. Από εδώ, επιστρέψτε στον δρόμο Νεβσέχιρ-Ουργκίπ και ακολουθήστε την πορεία προς την είσοδο της Ουργκίπ. Μια σύντομη διαδρομή θα σας οδηγήσει στον επόμενο προορισμό, τις "Τρεις Ομορφιές".

Πηγές: Κέντρο Πολιτισμού, Κάστρο της Ορταχισάρ; Εγκυκλοπαίδεια Küre, Κάστρο της Ορταχισάρ; World Architecture Community, Έργο Συντήρησης του Κάστρου της Ορταχισάρ; Βικιπαίδεια, Ορταχισάρ.

Καθώς κατευθύνεστε από την Ορταχισάρ προς την οδό Νεβσέχιρ-Ουργκύπ, οι "Τρεις Ομορφες" σας υποδέχονται στο δρόμο. Σύμφωνα με ένα ρεπορτάζ του CNN Türk, αυτό το συγκρότημα από βραχώδεις σχηματισμούς βρίσκεται στην οδό Νεβσέχιρ-Ουργκύπ και αποτελείται από δύο μεγάλους και έναν μικρό σχηματισμό. Σύμφωνα με ένα ρεπορτάζ του Haber7, που βασίζεται σε πληροφορίες του Anadolu Ajansı, οι ντόπιοι αναφέρονται σε αυτά τα τρία στοιχεία ως "πατέρας, μητέρα και παιδί", και η στενή τους γειτνίαση τα έχει καταστήσει ένα από τα σύμβολα της περιοχής. Σταθμεύστε το όχημά σας στην ειδικά διαμορφωμένη περιοχή και κατευθυνθείτε πρώτα στο σημείο θέασης. Όπως αναφέρει το CNN Türk, οι επισκέπτες παρατηρούν τις "Τρεις Ομορφες" από αυτό το σημείο. Από εκεί, μπορείτε να δείτε πώς οι βραχώδεις σχηματισμοί συνδυάζονται με την κοιλάδα στο βάθος, δημιουργώντας ένα ενιαίο τοπίο. Στη συνέχεια, στρέψτε το βλέμμα σας στα σκούρα "κεφάλια" που βρίσκονται στην κορυφή των σχηματισμών, καθώς αυτό το σημείο προσφέρει μια σημαντική γνώση για τη γεωλογία. Στη σελίδα της Περιφέρειας Νεβσέχιρ αφιερωμένη στους βραχώδεις σχηματισμούς, εξηγείται ότι οι στρώσεις από πυριγενή πετρώματα, που διασκορπίστηκαν στην περιοχή λόγω ηφαιστειακής δραστηριότητας, διαβρώθηκαν από τη βροχή και τον άνεμο, δημιουργώντας έτσι τις βραχώδεις στήλες. Σύμφωνα με την ίδια σελίδα, τα πιο ανθεκτικά πετρώματα διατηρούνται στην κορυφή, ενώ τα κωνικά σχήματα και τα "κεφάλια" των βραχώδων σχηματισμών γίνονται πιο εμφανή. Στις "Τρεις Ομορφες", μπορείτε να παρατηρήσετε αυτόν τον μηχανισμό σε πραγματικό χρόνο: το σκληρό "κεφάλι" προστατεύει το μαλακό υπόστρωμα σαν ένα είδος "ομπρέλας" από τη βροχή. Παρατηρήστε τη γραμμή όπου το "κεφάλι" ενώνεται με το υπόστρωμα: εκεί μπορείτε να διακρίνετε τις διαφορές στο χρώμα και την υφή των δύο διαφορετικών πετρωμάτων. Η Περιφέρεια τονίζει ότι η διάβρωση αυτών των σχηματισμών συνεχίζεται και ότι οι βραχώδεις σχηματισμοί είναι ένα ευαίσθητο μνημείο που επηρεάζεται από τις μεταβαλλόμενες κλιματικές συνθήκες και τις ανθρώπινες δραστηριότητες. Αυτή η ευαισθησία είναι ορατή με γυμνό μάτι στις "Τρεις Ο Δεν χρειάζεται να μείνετε πολύ σε αυτό το σημείο, αλλά ούτε βιαστείτε, καθώς οι επόμενες δύο στάσεις σας μεταφέρουν από τις βραχώδεις εκτάσεις που διαμορφώθηκαν από τη φύση, σε οικισμούς που δημιουργήθηκαν από τον άνθρωπο. Κατεβείτε από το σημείο "Üç Güzeller" προς το κέντρο της Ürgüp και κατευθυνθείτε νότια, προς το Mustafapaşa, το οποίο βρίσκεται περίπου πέντε χιλιόμετρα νότια της Ürgüp, σύμφωνα με το "Πολιτιστικό Κέντρο".
Πηγή: Διοίκηση της επαρχίας Nevşehir, "Peribacaları" (Καπνιστοί Πύργοι), CNN Türk, Haber7 (Ανατολίτικη Ειδησεογραφική Υπηρεσία), Bengütürk.

Όταν φτάσετε στο Mustafapaşa, αφήστε το αυτοκίνητό σας στην είσοδο του χωριού, καθώς αυτό το μέρος είναι ιδανικό για να το εξερευνήσετε με τα πόδια. Σύμφωνα με το "Κέντρο Πολιτισμού", το χωριό βρίσκεται πέντε χιλιόμετρα νότια της Ουργιούπ και η αρχαία του ονομασία ήταν Σινασός. Σύμφωνα με τη Βικιπαίδεια, το χωριό είναι χτισμένο στις πλαγιές πέντε λόφων, γι' αυτό και οι δρόμοι διαρκώς ανεβαίνουν και κατεβαίνουν, και σε κάθε στροφή ανοίγεται μια νέα θέα. Πριν ξεκινήσετε την περιήγησή σας, θυμηθείτε την ιστορία του χωριού, καθώς τα περισσότερα από τα εντυπωσιακά πέτρινα σπίτια που βλέπετε σήμερα χτίστηκαν κατά τον 19ο αιώνα. Η Βικιπαίδεια αναφέρει ότι τον 19ο αιώνα ο Σινασός ήταν ένας από τους πλουσιότερους οικισμούς της Καππαδοκίας, και οι κάτοικοι που είχαν αποκτήσει περιουσία μέσω του εμπορίου στην πόλη, επέστρεφαν και έχτιζαν μεγαλοπρεπή σπίτια και δημόσια κτίρια. Σύμφωνα με την ίδια πηγή, η πόλη εκείνη την εποχή ονομαζόταν "Μάρμαρο της Ανατολής". Η σελίδα του Πανεπιστημίου της Καππαδοκίας που είναι αφιερωμένη στις πύλες του Σινασού αναφέρει ότι ο 19ος και η αρχή του 20ού αιώνα ήταν η περίοδος της μεγαλύτερης ευημερίας για την πόλη, και ότι οι πλούσιοι που είχαν δραστηριοποιηθεί στο εμπόριο στην Κωνσταντινούπολη επέστρεφαν και έχτιζαν επιβλητικά σπίτια. Σύμφωνα με τη Βικιπαίδεια, το 1924, κατά την ανταλλαγή πληθυσμών, οι κάτοικοι της ελληνικής καταγωγής εγκατέλειψαν το χωριό, και αντικαταστάθηκαν από οικογένειες που προήλθαν από το χωριό Τζερβένι, στην σημερινή Ελλάδα. Σύμφωνα με την "Εγκυκλοπαίδεια Κιούρε", το χωριό πήρε το όνομά του από τον Σειγίντ Μουσταφά Πασά, ο οποίος διέθεσε χρήματα για την κατασκευή πηγών για την αντιμετώπιση του προβλήματος της έλλειψης νερού, και το όνομα αυτό επίσημα επικυρώθηκε με την ίδρυση του δήμου το 1966. Ξεκινήστε την περιήγησή σας από το κέντρο του χωριού και αναζητήστε πρώτα την επιβλητική πύλη της Μεδρέσσης Μεχμέτ Σακίρ Πασά. Η Βικιπαίδεια αναφέρει ότι η μεδρέσση ιδρύθηκε το 1899. Η σελίδα του Πανεπιστημίου της Καππαδοκίας περι Κατά τη διάρκεια της πεζοπορίας, κατευθυνθείτε προς τη γέφυρα Maraşoğlu. Σύμφωνα με τη Βικιπαίδεια, αυτή η γέφυρα από τούβλα είναι ένα από τα παλαιότερα κτίρια του χωριού και σήμερα συνδέει τις δύο συνοικίες. Σύμφωνα με τη Βικιπαίδεια, στο χωριό υπάρχουν 12 πηγές, και η παλαιότερη είναι η πηγή Gazi Sokak, η οποία χτίστηκε στα τέλη του 16ου αιώνα. Η ημερομηνία κατασκευής των δύο πηγών που φέρουν το όνομα Seyyid Mustafa Paşa αναφέρεται ως 1804 στην ίδια πηγή. Αναζητήστε τις επιγραφές καθώς περνάτε από αυτές. Στις κοιλάδες γύρω από το χωριό υπάρχουν επίσης λαξευτές κατασκευές, αλλά αυτή η διαδρομή επικεντρώνεται στην πέτρινη πολιτική αρχιτεκτονική του Mustafapaşa. Λίγο πριν την ανταλλαγή πληθυσμών, το καλοκαίρι του 1924, όλα τα κτίρια και η καθημερινή ζωή του χωριού καταγράφηκαν από έναν επαγγελματία φωτογράφο, και αυτές οι φωτογραφίες εκδόθηκαν σε ένα άλμπουμ στην Αθήνα. Σύμφωνα με τη Βικιπαίδεια, αυτό το άλμπουμ εκδόθηκε και στην Τουρκία το 2007, επιτρέποντας έτσι τη σύγκριση των προσόψεων που βλέπετε στους δρόμους με την εμφάνισή τους πριν από εκατό χρόνια. Το χωριό ανακηρύχθηκε τουριστικό κέντρο το 1981 και το 2021 συμπεριλήφθηκε στη λίστα των καλύτερων τουριστικών χωριών του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού, και το Κέντρο Πολιτισμού αναφέρει επίσης αυτό το γεγονός. Σύμφωνα με τη Βικιπαίδεια, το Πανεπιστήμιο της Καππαδοκίας, με έδρα το Mustafapaşa, έχει συνεργαστεί με τους ντόπιους σε έργα ανακαίνισης και διαμόρφωσης των προσόψεων. Εάν έχετε χρόνο, κάντε μια σύντομη παράκαμψη προς τη λίμνη Damsa, που βρίσκεται κοντά στο χωριό. Το Κέντρο Πολιτισμού την περιγράφει ως μια περιοχή αναψυχής καλυμμένη με πεύκα. Από το Mustafapaşa, συνεχίστε νότια προς το χωριό Şahinefendi, καθώς ο τελικός προορισμός, η Sobesos, βρίσκεται στα όρια αυτού του χωριού.

Πηγές: Κέντρο Πολιτισμού, Χωριό Mustafapaşa; Πανεπιστήμιο της Καππαδοκίας, Πύλες της Sinasos; Εγκυκλοπαίδεια Küre, Χωριό Mustafapaşa; Βικιπαίδεια, Mustafapaşa.

Η τελευταία στάση της διαδρομής είναι η Sobesos, η οποία, σύμφωνα με το Πολιτιστικό Πρόγραμμα, βρίσκεται εντός των ορίων του χωριού Şahinefendi, περίπου 25 χιλιόμετρα μακριά από την Ürgüp. Η πόλη βρίσκεται νότια της κοιλάδας Damsa, ανάμεσα σε χαμηλούς λόφους. Σύμφωνα με τη Βικιπαίδεια, η ύπαρξη αρχαίας πόλης διαπιστώθηκε μετά την ανακάλυψη ορισμένων ερειπίων στην περιοχή, και οι ανασκαφές ξεκίνησαν το 2002 από το Μουσείο της Νεβσεχίρ. Η Μεγάλη Εγκυκλοπαίδεια αναφέρει ότι οι ανασκαφές πραγματοποιήθηκαν μεταξύ των ετών 2002-2005 και 2010-2011, ενώ, σύμφωνα με το Yeni Birlik, οι εργασίες συνεχίζονται σήμερα υπό την επίβλεψη ενός αρχαιολόγου από το Τμήμα Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Hacı Bektaş Veli της Νεβσεχίρ. Αυτή η στάση προσφέρει μια ενδιαφέρουσα αντίθεση με τις σπηλιές που βλέπετε καθ' όλη τη διάρκεια της ημέρας. Ο επικεφαλής των ανασκαφών, στην ίδια αναφορά, εξηγεί ότι, σε αντίθεση με τις σπηλιές, εδώ η αστική και δημόσια αρχιτεκτονική διαδίδεται σε ανοιχτό χώρο, και ότι η Sobesos μπορεί να συγκριθεί με πόλεις όπως η Tyana και η Mokissos. Πριν ξεκινήσετε, ελέγξτε τις συνθήκες επίσκεψης και τις πιο πρόσφατες πληροφορίες από τις ανακοινώσεις του Υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού. Μόλις εισέλθετε στην περιοχή, περπατήστε κάτω από την οροφή που προστατεύει τα ερείπια. Σύμφωνα με την αναφορά, το τμήμα που είναι ανοιχτό στο κοινό είναι μια βίλα με ψηφιδωτά, η οποία πιθανότατα ανήκε σε αριστοκράτες. Σύμφωνα με το Πολιτιστικό Πρόγραμμα, η παλαιότερη γνωστή κατασκευή στην περιοχή είναι η Villa I, η οποία αρχικά ήταν κατοικία ενός τοπικού ευγενούς. Η κατασκευή, με ορθογώνιο σχέδιο, έχει μια εξωτερική βεράντα με κολώνες στην πρώιμη φάση της, η είσοδος γίνεται από την βόρεια πλευρά, και στο εσωτερικό υπάρχουν δωμάτια που περιβάλλουν μια αυλή σε σχήμα "L". Αυτό που κάνει την κατασκευή ξεχωριστή είναι τα ψηφιδωτά με γεωμετρικά μοτίβα που καλύπτουν το δάπεδο. Εξετάστε τα προσεκτικά, ξεκινώντας από τη μία άκρη και φτάνοντας στην άλλη. Σύμφωνα με τη Μεγάλη Εγκυκλοπαίδεια, τα ψηφιδωτά περιλαμβάνουν μοτίβα με αστέρια, ρόμβους, λουλούδια Μην πατάτε πάνω στα μωσαϊκά και μην ανεβαίνετε στις βάσεις των τοίχων που βρίσκονται έξω από την οροφή, καθώς αποτελούν μέρος μιας συνεχιζόμενης ανασκαφής. Σύμφωνα με το πρακτορείο Yeni Birlik, κατά τη διάρκεια των ανασκαφών, εκτός από τα ρωμαϊκής περιόδου κτίρια, έχουν επίσης ανακαλυφθεί ίχνη οικισμών που χρονολογούνται από τη Νεολιθική και την Εποχή του Χαλκού, και ο επικεφαλής της ανασκαφής δήλωσε ότι ο οικισμός μπορεί να είναι μεγαλύτερος από ό,τι φαίνεται σήμερα. Όταν τραβάτε φωτογραφίες, να θυμάστε ότι η σκιά της οροφής μπορεί να δημιουργήσει έντονο αντίθεση στα μωσαϊκά. Μια συννεφιασμένη μέρα ή το φως του απογεύματος θα αποδώσουν τα χρώματα πιο ομοιόμορφα. Καθώς τελειώνει η μέρα, ρίξτε μια τελευταία ματιά στο ανοιχτό χώρο γύρω σας: σε αντίθεση με τον βράχο στον οποίο εισήλθατε το πρωί, εδώ η πόλη είναι χτισμένη πάνω στο έδαφος. Για την επιστροφή, μπορείτε να ακολουθήσετε την ίδια διαδρομή, περνώντας από το Mustafapaşa, και να καταλήξετε στο Ürgüp, όπου μπορείτε να ολοκληρώσετε την ημέρα σας στο κέντρο της πόλης. Πηγές: Πολιτιστικό Πρόγραμμα, Αρχαία Πόλη της Sobesos; Küre Εγκυκλοπαίδεια, Αρχαία Πόλη της Sobesos; Yeni Birlik; Wikipedia, Sobesos.