
Dzień w Kütahyi, z Çinici do Aizanoi.
Zaloguj się, aby polubić i ocenić
Ta trasa pozwala na poznanie trzech różnych aspektów miasta Kütahya w ciągu jednego dnia: drewnianej architektury, dziedzictwa okresu Germiyan w postaci kamiennych i ceramicznych zabytków oraz rozległego starożytnego miasta z czasów rzymskich. Rozpoczynamy od Muzeum Domu Kossutha, znajdującego się w centrum miasta. Ten drewniany dom z XVIII wieku prezentuje wnętrza typowego domu w Kütahyi, z pomieszczeniami, szafami i ławami. Nazwa domu nawiązuje do gościnności, a w muzeum można zobaczyć listy i stroje z okresu 1850-1851, które ilustrują tę epokę. Następnie udajemy się do pobliskiego Muzeum Ceramiki. Imaret, czyli część zaopatrzeniowa kompleksu, który został zbudowany w 1411 roku przez ostatniego beya Germiyan, Yakupa II, jest obecnie muzeum prezentującym ceramikę z Kütahyi i İzniku od XIV wieku do współczesności. Kamienna tablica fundacyjna i kopia dokumentu z 1766 roku, zwanego "Umową Fincancilar", pokazują, że ceramika to nie tylko ozdoba, ale również zorganizowane rzemiosło. Trzecim punktem jest Zamek Kütahya, znany również jako Hisar. Ten kompleks, składający się z górnej, środkowej i dolnej części, został założony w okresie bizantyjskim i zachował elementy z okresów seldżuckiego, Germiyan i osmańskiego. Zapisy Evliyia Çelebiego o 72 wieżach oraz budowla z 1377-1378 roku, należąca do Germiyanoğlu Süleymana Şaha, pomagają zrozumieć historię miasta z perspektywy góry. Wspólnym elementem trasy jest fakt, że kompleks, w którego skład wchodzi Muzeum Ceramiki, oraz budowla Kale-i Bala na zamku, są pozostałościami z tego samego okresu Germiyan. Po południu udajemy się do starożytnego miasta Aizanoi, znajdującego się w Çavdarhisar. Podróż odbywa się samochodem; sprawdź aktualną mapę lub informacje od urzędu wojewódzkiego, aby poznać czas trwania podróży i odległość. W Aizanoi, na wysokim plateau, znajduje się Świątynia Zeusa, przylegający teatr i stadion, kolumnowa ulica, budynek macellum nad rzeką oraz mosty nad rzeką Penkalas. Zwiedzanie tych miejsc zajmie co najmniej dwie godziny. Obszar ten został w 2012 roku wpisany na tymczasową listę światowego dziedzictwa UNESCO, a dzień kończy się poznawaniem najbogatszego dziedzictwa miasta. Kolejność zwiedzania jest logiczna: pobliskie punkty w centrum miasta zwiedzamy pieszo, zwiedzanie zamku odbywa się przed południem, a najbardziej czasochłonne miejsce, czyli starożytne miasto, zostawiamy na koniec dnia. Muzeum Domu Kossutha i Muzeum Ceramiki są zamknięte w poniedziałek, więc zaplanuj wycieczkę na inny dzień tygodnia. Sprawdź godziny otwarcia i warunki wstępu na stronie muze.gov.tr przed wyjazdem. Ze Ministerstwo Kultury i Turystyki, Starożytne Miasto Aizanoi, https://muze.gov.tr/muze-detay?SectionId=AIZ01&DistId=MRK
- Wydział Kultury i Turystyki Województwa Kütahya, Muzeum Ceramiki, https://kutahya.ktb.gov.tr/TR-69423/cini-muzesi.html
- Wydział Kultury i Turystyki Województwa Kütahya, Starożytne Miasto Aizanoi, https://kutahya.ktb.gov.tr/TR-69426/aizanoi-antik-kenti-oren-yeri.html
- Generalna Dyrekcja Dziedzictwa Kulturowego i Muzeów, Wydział Muzealny w Kütahya, https://kvmgm.ktb.gov.tr/TR-44119/kutahya-muze-mudurlugu.html
- Urząd Wojewódzki w Kütahya, Zamek Kütahya – Serce Miasta, https://www.kutahya.gov.tr/sehrin-kalbi-kutahya-kalesi-hisar
- Portal Kultury, Zamek Kütahya, https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/kutahya/gezilecekyer/kutahya-kales
Przystanki trasy

Muzeum Kossuth (Węgierski Dom).
Rozpoczynamy zwiedzanie od punktu, który prezentuje wnętrze tradycyjnej architektury cywilnej Kütahyi. Budynek, znany wśród mieszkańców jako "Węgierski Dom", to dom pochodzący z XVIII wieku. Ministerstwo Kultury i Turystyki przeprowadziło jego renowację, a muzeum zostało otwarte dla zwiedzających 19 września 1982 roku. Najpierw poświęćcie kilka minut, aby przyjrzeć się fasadzie od strony ogrodu i zwróćcie uwagę na proporcje drewnianej konstrukcji. Dom jest dwukondygnacyjny i składa się z siedmiu pokoi. Parter został zaaranżowany jako salon. Na tym piętrze znajdują się kuchnia, jadalnia, salon rodzinny, pokój wspomnień, gabinet oraz duży salon. Podczas zwiedzania poszczególnych pokoi, spróbujcie zrozumieć ich funkcję na podstawie ich nazwy. Wewnątrz pokoi znajdują się wbudowane szafy, kredensy, kominek, rzeźbiony dzbanik na wodę, półki i ławeczki. Obserwacja, jak meble są rozmieszczone w pomieszczeniach, jest najprostszym sposobem na zrozumienie wewnętrznej logiki tradycyjnego domu w Kütahyi. Elementy takie jak rzeźbiony dzbanik na wodę i kominek, stanowią piękne detale, które warto uwiecznić na zdjęciach; zapytajcie personel muzeum o możliwość fotografowania. Nazwa domu pochodzi od Lajosza Kossutha, który wraz z rodziną był gościem w tym domu w latach 1850-1851. Kossuth i jego towarzysze zostali wysłani do Kütahyi 16 lutego 1850 roku; mówi się o grupie około 150 uchodźców. W gabinecie można zobaczyć przykłady listów pisanych przez Kossutha po turecku, podczas jego pobytu w Kütahyi, oraz jeden z jego wierszy. Zgodnie z oficjalnym opisem muzeum, w tym samym okresie opracowano również turecki podręcznik gramatyki. Oprócz osobistych przedmiotów, można zobaczyć stroje węgierskie z XIX wieku. Przedmioty etnograficzne prezentują codzienne przedmioty użytku w typowym domu w Kütahyi. Porównując te dwie grupy przedmiotów, można wyobrazić sobie wnętrze domu gościnnego. Jednym z aspektów tej wizyty jest również relacja między miastami: pobyt Kossutha jest uważany za początek relacji partnerskich między Kütahya a miastem Pécs w Węgrach. Muzeum jest zamknięte w poniedziałki; godziny otwarcia i zasady wstępu można znaleźć na stronie muze.gov.tr. Jeśli przyjdziecie wcześnie rano, będziecie mogli spokojnie i bez pośpiechu zwiedzić pokoje. Czterdzieści pięć minut wystarczy, aby obejść wszystkie pokoje i zatrzymać się w gabinecie. Po wyjściu z muzeum, zróbcie krótką przerwę w ogrodzie i przygotujcie się do kolejnego punktu. Muzeum Ceramiki znajduje się w centrum miasta, w odległości spaceru. Przejście od ciepłej faktury drewna do świata kamienia i ceramiki, nadaje rytm tej trasie

Muzeum Sztuki Ceramicznej w Kütahya.
Muzeum Izani znajduje się w części imaretu kompleksu Germiyan, przylegającego do Wielkiej Meczetu. Kompleks został zbudowany w 1411 roku przez drugiego władcę Germiyan, Yakupa Çelebiego. Składał się z imaretu, szkoły, meczetu, biblioteki i łaźni. Obecnie muzeum zajmuje część, która była niegdyś imaretem i mauzoleum. Ministerstwo przeprowadziło renowację budynku, a muzeum zostało otwarte dla zwiedzających w 1999 roku. Na początku należy zwrócić uwagę na kamienną tablicę fundacyjną znajdującą się przy wejściu. Tablica składa się z 39 wierszy i jest napisana po turecku pismem arabskim. Opisuje miejsca, którym zostały przekazane dary, dochody fundacji, wynagrodzenia dla pracowników oraz zasady postępowania z gośćmi szkoły. Ponieważ szkoła została zniszczona w latach 60. XX wieku, tablica jest podstawowym dokumentem, który pozwala poznać historię kompleksu. Po wejściu przechodzimy do centralnej części z kopułą i umywalnią. Do centralnej części prowadzą trzy arkady z kopułami oraz dwa pomieszczenia. Jednolity marmurowy basen, znany jako "Niebiańska Umywalka", znajduje się w centrum tego miejsca. Stojąc pod kopułą, można podziwiać symetrię tego miejsca oraz układ arkad. W witrynach znajdują się eksponaty uszeregowane chronologicznie, obejmujące przykłady wyprodukowane w Kütahyi i İzniku od XIV wieku do czasów współczesnych. Można zobaczyć elementy architektoniczne wykonane z izani, tablice inskrypcji, wazony, talerze, panele oraz przedmioty codziennego użytku wykonane z izani. Poruszając się zgodnie z kolejnością, łatwiej jest zauważyć, jak zmieniały się wzory i kolory na przestrzeni czasu. W części mauzoleum znajduje się zdobiona izani trumna Yakupa II. Należy postrzegać ją przede wszystkim jako element architektoniczny i przyjrzeć się wykonanemu z kamienia oraz zdobionemu izani. Oficjalny opis muzeum uznaje tę trumnę za najwcześniejszy przykład wykorzystania izani w architekturze. W muzeum można zobaczyć kopię dokumentu z 1766 roku, znanego jako "Umowa Fincancılar". Oryginał znajduje się w Narodowej Bibliotece w Ankarze. Dokument ten zawiera zapis umowy zawartej w tym roku między władzą a mistrzami i pracownikami 24 warsztatów produkujących izani i filiżanki w Kütahyi. Szczegółowe informacje o wynagrodzeniach i liczbie warsztatów stanowią cenne źródło wiedzy na temat organizacji rzemiosła w tamtym okresie. Na szklanych witrynach mogą występować odbicia, dlatego warto zmienić kąt, aby zrobić lepsze zdjęcia. Muzeum jest zamknięte w poniedziałki. Godziny otwarcia i zasady wstępu można znaleźć na stronie muze.gov.tr. Sześćdziesiąt minut wystarczy, aby spokojnie obejrzeć tablicę, centralną część, trumnę i witryny. Po wyjściu warto jeszcze raz przyjrzeć się zewnętrznej fasad

Zamek w Kütahyi (Hisar).
Cytadela w Kütahyi, znana lokalnie jako Hisar, wznosi się na zboczu i góruje nad miastem. Mury otaczające cytadelę zostały wzniesione w okresie bizantyjskim; źródła historyczne wskazują na różne epoki, dlatego najbezpieczniej jest przyjąć, że pochodzą z tego okresu. W kolejnych wiekach Selcydzi, Germiyanoğulları i Osmanowie dokonywali napraw i rozbudowy. Cytadela składa się z trzech części: górnej, wewnętrznej i dolnej. Ze względu na teren, zaleca się wygodne obuwie. Pierwsze, na co należy zwrócić uwagę, to baszty. Są one rozmieszczone w regularnych odstępach, a w murach można zauważyć warstwy kamieni, bloków i cegieł. Evliya Çelebi opisuje cytadelę jako posiadającą 72 baszty; ta liczba pochodzi z jego relacji, więc nie ma potrzeby jej weryfikować na miejscu. Według opisu Evliyi, górna część cytadeli miała trzy bramy. Brama zwrócona na wschód składała się z trzech warstw żelaznych krat i była ozdobiona figurami białych marmurowych lwów po obu stronach. Sprawdź na miejscu, ile z tego opisu jest nadal widoczne. Wewnętrzna część cytadeli jest opisana jako wewnętrzne podwórze, przylegające do zachodniego rogu górnej części. Pod basztami od strony zachodniej znajdują się przepaście; należy zachować ostrożność podczas zbliżania się do krawędzi. W górnej części cytadeli znajduje się meczet Kale-i Bala, znany również jako Orta Hisar Mescidi. Z inskrypcji na kamiennej bramie wynika, że budowla została wzniesiona w latach 1377-1378 przez Germiyanoğlu Süleymana Şaha. Architektonicznie można zauważyć mury z kamieni, a w narożnikach – kamienne bloki oraz dwie rzędy drewnianych belek wbudowanych w podstawę minaretu. Meczet Dolnego Hisaru, znajdujący się w dolnej części cytadeli, to niewielka budowla o sześciokątnym planie, w całości wykonana z cegły. Pod nią znajduje się system zaopatrzenia w wodę, prawdopodobnie zbudowany, aby zapewnić dostęp do wody podczas oblężenia. Według Evliyi, dolna część cytadeli została zbudowana w celu zapewnienia zaopatrzenia w wodę i pochodzi z czasów sułtana Mehmeda II. W cytadeli znajdują się dwa źródła i dwa meczety. W okresie Republiki Turcji wewnątrz cytadeli powstała również przestrzeń rekreacyjna z punktem widokowym, która może być wykorzystywana do odpoczynku i podziwiania widoków na miasto. Z cytadeli roztacza się widok na Kütahyi; władze lokalne opisują ten widok jako zielony w ciągu dnia i oświetlony wieczorem. Najlepsze warunki do fotografowania są w godzinach przed zachodem słońca, a zimą śnieg nadaje cytadeli zupełnie inny wygląd. Cytadela jest własnością Ministerstwa Kultury i Turystyki; ze względu na prowadzone prace renowacyjne i zagospodarowanie

Starożytne miasto Aizanoi (obszar archeologiczny).
Aizanoi to stanowisko archeologiczne położone w centrum okręgu Çavdarhisar, będące najdłuższym punktem na trasie. Miasto zostało założone na Wyżynie Śródanatolijskiej, na wysokości około 1085 metrów nad poziomem morza. Historia miasta sięga, według badań archeologicznych, aż do roku 3000 p.n.e. W 133 r. p.n.e. znalazło się pod panowaniem Rzymu, a swój największy rozkwit przeżyło w okresie od około 50 do 250 roku n.e.
Najpierw udajcie się do świątyni Zeusa, położonej na wyższym plateau. Świątynia charakteryzuje się rzadkim układem, składającym się z dwóch części i połączonymi kolumnowymi galerią. Oryginalna konstrukcja miała wysokość 9,30 metra i była podtrzymywana przez masywne kolumny. Na fasadzie znajduje się relief przedstawiający Zeusa, a na tylnej ścianie – Kybelę; należy je traktować jako elementy dekoracyjne. W średniowieczu teren świątyni został przekształcony w fortecę, a w XIII wieku Tatarzy z Çavdar wykorzystywali to miejsce jako bazę, stąd nazwa Çavdarhisar. Zarejestrowano obecność przedstawień jeździeckich, łucznictwa i gry na instrumentach muzycznych na elementach architektonicznych.
Po wyjściu ze świątyni przejdźcie do przylegającego teatru i stadionu. Urząd wojewódzki podaje, że teatr mógł pomieścić 15 000 osób, a stadion 13 500. Dwa łaźnie znajdujące się w kompleksie, znane z mozaik, stanowią cenne źródło informacji o codziennym życiu miasta. Przechodząc wzdłuż kolumnowej ulicy, obserwując dwa agora, gimnazjum i bramy, można odczytać plan miasta. Należy zauważyć, że nawet w okresie największego rozkwitu miasto nie posiadało systemu murów obronnych, co stanowi interesujący szczegół pozwalający lepiej zrozumieć strukturę osady.
Macellum, okrągła budowla położona nad rzeką, pochodzi z drugiej połowy II wieku. Zapisy wskazują, że w tym miejscu sprzedawano mięso, drób, pieczywo, zboże, oliwę z oliwek, rzadkie warzywa i owoce, a także świeżego i przetworzonego karpia, szczególnie w sosie garum. Z pięciu mostów, które niegdyś znajdowały się nad rzeką Penkalas (obecnie Kocaçay), dwa przetrwały do dziś; jeśli to możliwe, warto się do jednego zbliżyć. Starożytne tamy i kanały wodne świadczą o systemie nawadniania i ochrony przed powodziami.
Aizanoi to miasto, które uzyskało status Neokoros, co wiązało się z przywilejami, takimi jak priorytet w inwestycjach i zwolnienia podatkowe. W okresie wczesnobizantyjskim było centrum biskupstwa, a po VII wieku straciło na znaczeniu. Miasto zostało ponownie odkryte w 1824 roku przez europejskich podróżników. Pierwsze wykopaliska przeprowadz
Komentarze
Wczytywanie...
