Een dag in het Kızılcahamam en Çamlıdere Geopark.

De reden om hier te beginnen is simpel: de informatieborden vertellen je over de basaltkolommen, de versteende boom en het warme water, en je kunt dit later in het veld zelf ervaren. Het museum van de gemeente Kızılcahamam bevindt zich in het centrum van de wijk, in de wijk Akçay. Het museum heeft twee verdiepingen. Op de begane grond zijn er tien vitrines die de vorming van Anatolië, vulkanisme, de geologische tijdlijn en het proces van versteening van een boom uitleggen. Hier bevindt zich ook een 23 miljoen jaar oud versteend boomexemplaar. Op de bovenverdieping zijn er vijftien vitrines die elk van de bezienswaardigheden van het geologisch park presenteren: de fossiele bossen van Pelitçik en Yahşihan, de sedimenten van de meren Güvem-Beşkonak, diatomeeën en basaltkolommen. Er zijn microscopen, films en interactieve spellen aanwezig. Als u met kinderen komt, reserveer dan minstens een half uur om hier door te brengen, want in het veld is geduld nodig.

Let op de dwarsdoorsneden van de bomen in de vitrines. De jaarringen en de vaatstructuur zijn zichtbaar in het gesteente. In Pelitçik kunt u dezelfde structuren in het veld zien, maar daar is het minder gemakkelijk om te bukken en van dichtbij te bekijken. De drie vulkanische fasen die op de borden worden beschreven, zult u de hele dag tegenkomen. Noteer bij welke locatie welke fase hoort, want de kleur en textuur van de rotsen in het veld komen overeen met deze indeling.

Controleer de website van de gemeente voor de openingstijden en de toegangsprijs. Omdat het museum zich in het centrum bevindt, kunt u in een paar minuten bij Soğuksu zijn; de ingang van het nationaal park ligt direct boven het centrum. Dit is ook de laatste mogelijkheid om in Kızılcahamam een lunchpauze te nemen en brandstof te tanken, want langs de weg naar Güvem zijn er minder mogelijkheden.

Bron: Website van de gemeente Kızılcahamam, pagina over het Geologisch Museum; Wikipedia, Kızılcahamam-Çamlıdere Geologisch Park.

Net boven Kızılcahamam begint Soğuksu, het tweede nationale park van Turkije, dat op 19 februari 1959 is uitgeroepen. Het gebied van 1.187 hectare loopt van een hoogte van 1.030 meter tot bijna 1.780 meter, met de hoogste punten de heuvels Arhut en Tolubelen. Het park bevindt zich in het gebied waar de steppenvlaktes van Centraal-Anatolië overgaan in de bossen van Noord-Anatolië: voornamelijk sparrenbossen, aangevuld met dennen en lariksen. Er zijn 428 verschillende plantensoorten geteld, waarvan 50 endemisch zijn; de Kızılcahamam rode narcis is er een van.

Op deze halte van de geologische route zijn er twee belangrijke aspecten. Ten eerste de rotsen: het park bestaat volledig uit vulkanisch gesteente, zoals andesiet, basalt, tufsteen en agglomeraten. Ten tweede de bomen: tussen Kuzcapınar en Uzunkavak bevindt zich een gebied van ongeveer duizend vierkante meter met versteende boomstammen; onderzoekers schatten dat deze tussen de 10 en 15 miljoen jaar oud zijn. Hier kunt u een voorproefje krijgen van het versteende bos voordat u verder reist naar Pelitçik.

Kijk ook omhoog naar de lucht. In het park zijn ongeveer 160 vogelsoorten waargenomen; hier broedt een kolonie van 30-35 zwarte gieren, een bedreigde soort. Het is niet moeilijk om in de vroege ochtend de grote, zwarte silhouetten te zien zweven boven de warmwaterbronnen; een verrekijker is handig. De wandelpaden zijn in totaal 16 kilometer lang; er zijn gemarkeerde routes en fietspaden. U kunt een kaart ophalen bij het bezoekerscentrum. Er zijn picknicktafels, vuurplaatsen en een camping in de buurt van de hoofdingang. 70% van het park is een beschermd gebied, dus blijf op de paden. De toegang is tegen betaling; voor de actuele prijzen en openingstijden kunt u de website van het nationale park raadplegen. Als u twee uur reserveert, kunt u een route voltooien en de versteende bomen bekijken.

Bron: Kızılcahamam Kaymakamlığı, Soğuksu Milli Parkı; Tarım ve Orman Bakanlığı 9. Bölge Müdürlüğü; Wikipedia.

Vanaf Kızılcahamam, neem de weg richting Güvem-Çerkeş en rijd 18 kilometer. U komt Seyhamamı, ongeveer 2 kilometer voor Güvem. Dit is een warmwaterbrongebied dat zijn naam ontleent aan een warmwaterbron. Het water komt omhoog op het punt waar twee breuken lopen, in noord-zuid- en oost-westrichting. De temperatuur van het water is 44 graden Celsius. Alle warmwaterbronnen in dit gebied zijn het resultaat van hetzelfde vulkanische systeem; de lava is miljoenen jaren geleden afgekoeld, maar de warmte diep onder de grond verwarmt nog steeds het water en duwt het omhoog door de breuken. Het feit dat er basaltkolommen in de buurt liggen, is geen toeval; ze zijn beide het resultaat van dezelfde breuklijn.

De geschiedenis van de warmwaterbronnen van Kızılcahamam gaat terug tot de Romeinse tijd; de overblijfselen van een Romeins bad in het centrum van de stad zijn daarvan het bewijs. Er wordt ook verteld dat de naam van de stad voortkomt uit het feit dat Timur, na de Slag bij Ankara in 1402, hier baadde en verrast was door het warme water. Wat Sey Hamamı onderscheidt, is dat het water zich verzamelt in een natuurlijk zwembad. De faciliteiten raakten beschadigd tijdens de aardbeving van Çerkeş in 1943, maar zijn later gerepareerd en opnieuw in gebruik genomen.

Neem een uur de tijd: u kunt het water in, of u kunt gewoon door het dorp lopen en de bron en de damp bekijken. Als u in het water wilt gaan, informeer dan bij de gemeente naar de actuele situatie en de openingstijden. Neem een handdoek en slippers mee, en blijf niet te lang in het bronwater. Als u tijd heeft, rij dan nog een paar kilometer verderop dezelfde weg: net na Güvem, aan de smalle strook land naast de wijk Fındıklı, kunt u de basaltkolommen van Beşkonak zien, aan beide zijden van de weg. Dit zijn zeshoekige prisma's, gevormd door de afkoeling van lava van 20 tot 25 miljoen jaar geleden; de lokale bevolking vergelijkt ze met zeep. Dit is geen officiële stop, maar een korte blik langs de weg: parkeer uw voertuig zorgvuldig, neem geen stenen of fossielen mee, en keer dan terug naar Kızılcahamam.

Bron: Gemeente Kızılcahamam, Historische Warmwaterbron Seyhamamı; Districtbestuur Kızılcahamam, Geopark-locaties, Warmwaterbronnen en Geosite Beşkonak Basaltkolommen.

In de namiddag keert u terug naar Kızılcahamam en rijdt u richting Çamlıdere. Tussen Pelitçik, 11 kilometer ten zuidwesten van het centrum van de gemeente, en zijn buurman Yahşihan, bevindt zich een gebied van drie hectare dat als beschermd gebied is aangemerkt. Dit is de bekendste geologische locatie van het gebied: op de helling zijn delen van wortels, stammen en takken te zien die zijn veranderd in steen. Geologen dateren dit bos op de vroege Mioceen, tussen de 23 en 15 miljoen jaar geleden. Het was een gemengd bos, gedomineerd door dennen en beuken, en volgens officiële bronnen ook door cederbomen. De silicificatie begon in vulkanische meren met water dat rijk was aan silica. Silica-deeltjes sedimenteerden op de celwanden en in de vaten van de bomen, en latere uitbarstingen bedekten alles met as, waardoor het gedurende miljoenen jaren bewaard bleef. De ringen en de vaatstructuur die u vandaag ziet, zijn niet het hout zelf, maar silica en opaal die de plaats van het hout hebben ingenomen.

De versteende delen concentreren zich in een zone van 250-300 meter. Volgens experts van de Kamer van Geologen en de MTA, zouden bij archeologische opgravingen de hele wortels en stammen van de bomen tevoorschijn kunnen komen, en zou dit gebied een openluchtmuseum waard zijn. Er is een landschaps- en wandelplan voor het gebied opgesteld. Neem echter contact op met het districtshuis van Çamlıdere voordat u gaat, om te informeren naar de toegangsvoorwaarden en of er een gids vereist is, aangezien vrij rondlopen in het beschermde gebied niet altijd mogelijk is. Verplaats geen enkel stuk en loop er niet op.

Denk aan de dwarsdoorsnede van de stam die u in het museum heeft gezien; hier is dezelfde structuur te zien, maar dan op een veel grotere schaal, in een modderige helling. In het centrum van Çamlıdere worden agaten, sieraden en souvenirs gemaakt van dezelfde gesteenten die in dit fossiele bos te vinden zijn. Van het fossiele bos keert u terug naar Çamlıdere, op 15 kilometer afstand van Çamkoru.

Bron: Districtshuis van Çamlıdere; Atabey en Saraç, JMO; Gürgen en Çiçek 2009, DergiPark; Wikipedia, Pelitçik.

Sluit de dag af in Çamkoru, aan de oude weg tussen Ankara en Bolu. Het ligt 15 kilometer van Çamlıdere, 38 kilometer van Kızılcahamam, 110 kilometer van Ankara en 50 kilometer van Gerede. Dit natuurpark, dat op 9 april 2008 is opgericht en ongeveer 220 hectare groot is, staat in de registers als het 23e natuurpark van het land. Het oude weggebied verdeelt het gebied in twee delen: aan de ene kant een bos van oude dennen en sparren, aan de andere kant open plekken in het bos en het Çamkoru-stuwmeer. De vegetatie bevindt zich in een overgangszone tussen de steppe en het noordelijke bos: er groeien soorten dennen, eiken, trillende populieren, berk, sparren en struiken van de soort "beşparmak".

De activiteit is wandelen. De paden rond het stuwmeer en in het bos zijn vlak en kort; ideaal om na uren in de auto en op hellingen even te kunnen uitrusten. In het stuwmeer leven forellen; 's ochtends en 's avonds kunt u de vissen zien die naar de oppervlakte komen. In het park bevindt zich een fokkerij voor herten; de dieren worden hier grootgebracht om vervolgens in de natuur vrijgelaten te worden. U kunt het hek van de fokkerij van veraf zien, maar kom er niet te dichtbij. Er zijn ook wolven, jakhalzen, vossen en wilde zwijnen aanwezig, dus ga 's avonds niet het bos in.

Faciliteiten: Natuureducatief centrum, een café, een volleybalveld, toiletten en een controlepunt bij de ingang. Het is mogelijk om te kamperen. Er is ook een jeugd- en scoutenkamp van het Ministerie van Onderwijs in het gebied. De toegang is betaald; bekijk de website van de regionale directie voor de actuele tarieven. De avonden in de zomer zijn koel, dus neem extra kleding mee. Op de terugweg kunt u ofwel de oude weg naar Kızılcahamam volgen en vervolgens de D750 oprijden, of u kunt via Gerede de snelweg oprijden; in beide gevallen is het aan te raden om overdag te reizen.

Bron: Ministerie van Landbouw en Bosbouw, Regionale Directie 9, Natuurpark Çamkoru; Wikipedia.