Karatay Medresesi

De Karatay-madrasah is een Seltsjoekse school die zich aan de voet van de Alaeddin-heuvel bevindt en sinds 1955 in gebruik is als museum voor tegels. Volgens de inscriptie op de hoofdingang werd het gebouw in 1251 gebouwd in de periode van II. İzzeddin Keykavus, op verzoek van emir Celaleddin Karatay. Er zijn verschillende bronnen over de architect, waarbij Cultuurportaal vermeldt dat het waarschijnlijk Muhammed bin Havlan was, terwijl de TDV Islam Encyclopedie het als een werk met een onbekende architect beschrijft. De madrasah had een belangrijke plaats in het culturele leven van Seltsjoekse Konya, werd aan het einde van de 19e eeuw verlaten en werd in 1954 gerestaureerd. Het gebouw is van het type madrasah met een overdekte binnenplaats, waarvan de binnenplaats wordt overdekt met een koepel, en het is een eenlaags gebouw. De muren zijn gemaakt van Sille-steen, terwijl de koepel en de gewelven van baksteen zijn. De ingang bevindt zich aan de oostzijde via een hoofdingang die is versierd met grijs en wit marmer. De hoofdingang is niet precies in het midden van de gevel, maar is enigszins verschoven naar de zuidoostelijke hoek. De bovenste, brede inscriptie vermeldt het bouwjaar en de naam van Karatay. Daaronder bevindt zich een geometrisch patroon in twee kleuren dat een spitsboog vormt met grote knopen; het feit dat hetzelfde knoopmotief ook te zien is op de hoofdingang van de Alaeddin-moskee, brengt de twee gebouwen dichter bij elkaar. De grote panelen aan weerszijden van de zuilen tonen een geometrisch patroon dat doet denken aan kilim-motieven. Na het passeren van de hoofdingang komt men in een gebied dat tegenwoordig als tuin is ingericht. De overblijfselen op de muren laten zien dat dit ooit een vierkante inkomhal was met een koepel en een breedte van 7,60 meter. Via een kleine deur kan men de centrale ruimte van het gebouw betreden, die ongeveer 12 meter breed en 12 meter lang is en een grote koepel heeft. In het midden van deze ruimte bevindt zich een vierkantig bassin, een ronde kom en een kronkelende waterloop. Het meest opvallende kenmerk van de centrale ruimte is de tegelschildering op de koepel. Het gewicht van de koepel wordt via de hoeken, via waaier-vormige pendanten die bestaan uit driehoekige panelen, overgedragen op de muren. Het oppervlak van de binnenkant van de koepel wordt bedekt met witte gipsstroken die zich uitstrekken tussen turquoise en blauwe tegels. Volgens de TDV Islam Encyclopedie doet dit patroon denken aan de lucht en is het een van de weinige voorbeelden die tot op de dag van vandaag bewaard zijn gebleven. Het patroon is opgebouwd uit twintig armen die in verschillende knopen met elkaar verbonden zijn, van onder naar de opening aan de top. Sommige onderzoekers hebben het gebouw zelfs de status van observatorium gegeven vanwege de cirkelvormige opening aan de bovenkant van de koepel en het In de vitrines van de hal worden objecten getoond, waaronder een Seltsjoekse kiosk van de Alaeddin-heuvel, evenals kruis- en ster-vormige wandtegels die tijdens een opgraving in 1941 zijn gevonden. Op deze tegels zijn afbeeldingen te zien van mannen en vrouwen, jagers te paard en plantenornamenten. Een van de meest interessante delen van de collectie zijn de tegels afkomstig van het paleis van Kubadabad aan de oevers van het meer van Beyşehir. De stertegels met acht armen en de verbindende tegels daartussen zijn naast elkaar geplaatst, in overeenstemming met hun oorspronkelijke opstelling in het paleis. Op de panelen zijn afbeeldingen te zien van paleisfunctionarissen in lotushouding, jachtscènes, sfinxen, sirenen, dubbelkoppen adelaars, pauwen en leeuwen. Ook dieren zoals jachthonden, konijnen, antilopen, berggeiten en eenden komen veel voor, als onderdeel van de traditie van de dierlijke kunst van Centraal-Azië. Ook diepe kommen, platte schalen en gipsen panelen afkomstig van Kubadabad zijn te zien in de tentoonstelling. Het is aan te raden om eerst in het centrale deel te staan en naar de koepel te kijken, en daarna de vitrines in de hal en de aangrenzende kamers te bekijken. De kleine figuurtjes op de stertegels vereisen een nauwkeurige observatie; het is belangrijk om rustig en zonder haast van vitrine naar vitrine te gaan. De medersa is in een paar minuten te voet bereikbaar via de tramlijn die langs de voet van de Alaeddin-heuvel loopt, en kan tijdens dezelfde wandeling worden bezocht, samen met de Medersa met de dunne minaret. Voor de actuele openingstijden en toegangsvoorwaarden dient de officiële website van het directoraat-generaal voor musea te worden geraadpleegd.