Sakarya Müzesi

Sakarya Müzesi, Adapazarı'nın merkezinde, Semerciler Mahallesi'nde ve Milli Egemenlik Caddesi'nin istasyon karşısına düşen kesiminde yer alan bir arkeoloji ve etnografya müzesidir. İlin topraklarında bulunan arkeolojik eserleri ve yörenin gündelik hayatını anlatan etnografik eserleri tek bir çatı altında toplar. Müze, bahçesiyle birlikte yaklaşık 1290 metrekarelik bir alana yayılır. Kentte ilk kez dolaşan biri için Sakarya'nın uzun geçmişini kısa sürede okuyabileceği en uygun başlangıç noktasıdır. Müzenin kurulduğu bina, aslında yüzyılın başında yapılmış bir konuttur. Bakanlığın müze sayfasına göre ev, 1910 ile 1915 yılları arasında dönemin Askerlik Şubesi Başkanı Binbaşı Baha Bey tarafından zemin katla birlikte üç katlı olarak yaptırıldı. Konut daha sonra Hasan Cavit Bey tarafından satın alındı. Ev, Haziran 1922'de Mustafa Kemal Paşa'nın İzmit ve Adapazarı gezisi sırasında konakladığı ve İstanbul'dan gelen annesi Zübeyde Hanım ile görüştüğü yer olarak kent hafızasında özel bir yer tutar. Görüşmenin günü kaynaklarda farklı verilir; Bakanlık 14 Haziran, Büyükşehir Belediyesi'nin turizm broşürü 17 Haziran tarihini yazar. Yapı, 1967 depreminde büyük ölçüde hasar gördü. Bakanlık sayfasına göre 1983'te sivil mimarlık örneği olarak tescil edildi ve kamulaştırıldı. Onarımda dış görünüm aslına uygun biçimde korundu, iç kısım ise betonarme olarak tamamen yeniden kuruldu. Bugün sokaktan bakıldığında pembe cepheli, kemerli pencereli ve demir korkuluklu dış merdiveniyle iki katlı bir konak görürsünüz. Müze Müdürlüğü 1989'da büro olarak çalışmaya başladı ve aynı yıl bugünkü binasına taşındı. İldeki eserlerin toplanıp sergi düzenlemesi tamamlanınca müze 21 Haziran 1993'te ziyaretçilere açıldı. 17 Ağustos 1999 depreminde vitrinler ve eserler zarar görünce müze bir süre kapalı kaldı. Onarım çalışmalarının ardından 28 Haziran 2003'te yeniden açıldı. Ziyarete bahçeden başlamak iyi bir fikirdir, çünkü bahçe kendi başına küçük bir açık hava sergisi gibidir. Burada Sakarya sınırlarında bulunmuş Roma ve Bizans dönemlerine ait mimari parçalar, mezar taşları, sunaklar ve yazıtlı taşlar durur. Ostotek denen kemik sandukaları, pişmiş topraktan büyük bir erzak küpü ve sütun kaideleri de bahçedeki parçalar arasındadır. Taşların üzerindeki yazı ve bezemelere yakından bakmak için güneşin yandan vurduğu saatleri seçebilirsiniz. İçerideki sergi salonu birinci kattadır ve Bakanlık bilgisine göre yaklaşık 85 metrekare büyüklüğündedir. Salonda tarih öncesi çağlardan Roma ve Bizans dönemine uzanan arkeolojik eserler ile Osmanlı ve Cumhuriyet dönemine ait etnografik eserler bir arada sergilenir. Arkeolojik bölümde yassı el baltaları, pişmiş toprak kaplar, koku ve gözyaşı şişeleri ile madeni ve cam eserler görülür. Belediye broşürü koleksiyonda Grek, Hellenistik, Roma ve Geç Roma dönemlerine ait sikkelerin de bulunduğunu belirtir. Etnografik bölüm Bursa, Amasya, Konya, Tokat ve Ankara'daki etnografya müzelerinden seçilerek getirilen eserlerle kurulmuştur. Bu bölümde ateşli ve kesici silahlar, bakır kaplar, mühürler ve el işlemelerinin yanında Mustafa Kemal Atatürk'ün kullandığı bazı eşyalar da yer alır. İkinci katta ise elli kişilik bir konferans salonu bulunur. Salon küçük olduğu için müzeyi acele etmeden bir saatin altında gezmek mümkündür. Vitrinleri kronolojik sırayla, taş aletlerden başlayıp cam ve maden eserlere doğru izlemek, ardından etnografya bölümüne geçmek en akıcı yoldur. Bakanlık sayfasında müzenin ücretsiz olduğu ve pazartesi günleri kapalı olduğu yazar. Açılış ve kapanış saatleri değişebileceği için gitmeden önce güncel bilgiyi müzenin resmi sayfasından kontrol edin. Müze kent merkezinde olduğu için şehir içi toplu taşıma ile ya da merkezden yürüyerek kolayca ulaşılır. Deprem Kültür Müzesi aynı merkez semtlerinde, birkaç yüz metre ötededir ve iki müzeyi aynı yarım günde gezmek rahattır. Kentin Bizans dönemindeki önemini yerinde görmek isteyenler, buradan güneybatıdaki Justinianus Köprüsü'ne geçerek bahçedeki taşların hikayesini köprünün devasa kemerleriyle tamamlayabilir.