
Tarihi & Kültürel YerlerArkeolojik Alanlar
Domuztepe Höyüğü
Henüz puan yok
Beğenmek ve puan vermek için giriş yap
Domuztepe Höyüğü
Emiroğlu yakını, Pazarcık, Kahramanmaraş
Pazarcık, Kahramanmaraş
Mekan Hakkında
Domuztepe Höyüğü, Kahramanmaraş kent merkezinin güneyinde, Pazarcık ilçesinde, Emiroğlu yakınında bulunan tarih öncesi bir yerleşmedir. Pazarcık Belediyesi höyüğü Kelibişler ve Emirler köyleri arasında gösterir. Adı Türkçede domuz tepesi anlamına gelir. Bir kazı yayını, yerleşmenin Gaziantep ile Kahramanmaraş arasında, Toros ve Amanos dağları arasında uzanan Maraş ovasında yer aldığını yazar. Aynı yayına göre höyük yaklaşık 20 hektarlık geniş bir alana yayılır.
Yerleşme Halaf kültürüne bağlıdır. Pazarcık Belediyesi bu kültür dönemini Geç Neolitik ve Kalkolitik Çağ olarak verir ve kazılarda MÖ 6000 ile 5500 yıllarına ait buluntuların ele geçtiğini belirtir. Internet Archaeology'deki makale de yerleşmeyi yaklaşık olarak MÖ 6000 ile 5500 arasına yerleştirir. Open Context proje özeti ise yerleşmenin MÖ 6. binyılın Halaf dönemine ait olduğunu yazar. Bu yüzden tarih için kesin bir yıl yerine, kaynaklara göre MÖ 6. binyılın ikinci yarısı demek en güvenli ifadedir.
Höyük 1994 yılında keşfedilmiş ve 1995 ile 2006 arasında Manchester Üniversitesi ile Kaliforniya Üniversitesi Los Angeles'ın ortak ekibi tarafından kazılmıştır. Kazıların başında Stuart Campbell ve Elizabeth Carter bulunmuştur. Çalışmalar 2008'den itibaren Manchester Üniversitesi ile British Museum'un ortaklığıyla sürdürülmüştür. Bu uzun kazı geçmişi, yerleşmenin neden bilimsel yayınlarda sık anıldığını açıklar. Alanda kazı yapan ekiplerin yayınları, buranın tarih öncesi toplumları anlamak için önemli bir kaynak olduğunu gösterir.
Kazılarda karmaşık mimari kalıntılar ve zengin bir maddi kültür ortaya çıkarılmıştır. Internet Archaeology makalesi, buluntular arasında yüksek oranda boyalı seramik, hayvan ve insan figürinleri, oyma damga mühürler, mühür baskıları ve ince işlenmiş taş kaseler bulunduğunu yazar. Aynı listede öğütme taşları, kemik aletler ve çakmaktaşı ile obsidiyenden yapılmış çok sayıda yontmataş alet de yer alır. Pazarcık Belediyesi de kazılarda damga mühürler, seramik kaplar ve figürinler bulunduğunu belirtir. Mühürlerin sık görülmesi, Open Context özetine göre dikkat çekici bir özelliktir.
Obsidiyen, yerleşmenin dış dünyayla ilişkisini anlatan önemli bir malzemedir. Makaleye göre burada 10.000'den fazla obsidiyen buluntu ele geçmiştir ve bunlar yontmataş aletlerin yaklaşık yüzde 18 ile 20'sini oluşturur. Kimyasal analiz yapılan az sayıdaki parçanın, birbirinden uzak olabilen birçok farklı kaynaktan geldiği anlaşılmıştır. Open Context özeti de yerleşmenin uzun mesafeli değiş tokuşun bir odağı olduğuna ve statü eşyalarının üretildiğine dair izler bulunduğuna dikkat çeker. Boyalı seramiklerin kullanımının da zaman içinde değişen dış ilişkilere işaret ettiği aynı özette yazılıdır.
Sonraki dönemlere ait izler de vardır. Open Context özeti alanda Roma ve Ortaçağ yerleşmesine ait kanıtlar bulunduğunu belirtir. Bunların arasında MS 9. ile 10. yüzyıla tarihlenen bir mezarlık ve kalın sıvalı harç duvarlara sahip erken Ortaçağ bir yapı yer alır. Böylece höyük yalnızca tarih öncesi bir yerleşme değil, uzun süre farklı topluluklarca kullanılan çok katmanlı bir alandır. Höyükleri okumak için katmanların üst üste birikmiş olduğunu akılda tutmak gerekir.
Ziyaret konusunda dikkatli olmak gerekir. Domuztepe bir kazı alanıdır ve ziyaret saatleri, giriş koşulları ya da kazı sezonu resmi sayfalarda belirtilmemiştir. Bu nedenle sahaya gitmeden önce Kahramanmaraş İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü'ne ve Pazarcık Belediyesi'ne danışarak ziyaret koşullarını öğrenmek gerekir. Alanda yüzeyden buluntu toplamak ve kazı bölgesine izinsiz girmek yasaktır. Tarım yapılan bir arazide bulunduğu için ekili alanlara basmamak da temel bir saygı kuralıdır. Kazı ekibinin yayınlarını okumak ise sahaya gitmeden de höyüğü tanımanın iyi bir yoludur.
Buluntuların bir bölümü Kahramanmaraş Müzesi'nde saklanır. Open Context kaydına göre bu veri yayınındaki örnekler müzede, az bir kısmı ise UCLA ve Manchester Üniversitesi'nde bulunur. Bu bilgi buluntuların nerede saklandığını gösterir, müzenin ziyarete açık olduğu anlamına gelmez. Güncel durum için resmi müze sayfasına bakmak gerekir. Höyüğe ulaşmak için Pazarcık yönünde Emiroğlu yakınlarını hedeflemek ve güzergahı önceden yerel kurumlardan teyit etmek en doğrusudur.
Domuztepe, Maraş ovasının derin zamanını anlamak isteyenler için değerli bir duraktır. Tarım alanlarının ortasında yükselen bir höyük, MÖ 6. binyılda burada yaşayan insanların boyalı kaplarını, mühürlerini ve uzak ülkelerle bağlarını akla getirir. Bu yüzden ziyaret planınızı kurumlara danışarak yapmanız, kazı alanına ve çevresindeki toprağa saygı göstermeniz önemlidir. Kent merkezindeki tarihi yapılarla birlikte düşünüldüğünde höyük, Kahramanmaraş'ın tarihini çok daha eskiye taşır.
Yorumlar
Yükleniyor...
Konum - Domuztepe Höyüğü
Mekan Bilgisi
AdresEmiroğlu yakını, Pazarcık, Kahramanmaraş
MekanPazarcık, Kahramanmaraş
TürTarihi & Kültürel Yerler
