Ana içeriğe atla
Radar Türkiye
Etkinlikleri uygulamada keşfet
Aç
Radar Türkiye
Silivri'de Kale Yarı, Paşa Camii ve Kaymaklı Yoğurt
Kültürel

Silivri'de Kale Yarı, Paşa Camii ve Kaymaklı Yoğurt

Henüz puan yok

Beğenmek ve puan vermek için giriş yap

Silivri, İstanbul'un batıya doğru son ilçesi. Çoğu kişi Edirne yoluna çıkarken yanından geçip gider, oysa durup kasabanın eski merkezine çıkanı iki bin yılı aşkın bir hikaye karşılar.

Silivri, İstanbul
Kültürel
Radar Editör
24 Eylül 2026

Gezi Hakkında

Silivri, İstanbul'un batıya doğru son ilçesi. Çoğu kişi Edirne yoluna çıkarken yanından geçip gider, oysa durup kasabanın eski merkezine çıkanı iki bin yılı aşkın bir hikaye karşılar. Antik çağdaki adı Selymbria olan kent, Silivri Belediyesinin aktardığına göre doğal bir limana sahip olması ve önemli ticaret yollarının üzerinde bulunması sayesinde her dönemde önemini korumuş. Bugün aynı yarın üstünde surların çevrelediği bir park, aşağıda 16. yüzyıldan kalma bir sadrazam külliyesi, kasabanın batısında Kanuni döneminden uzun bir taş köprü ve yüz elli yıla yaklaşan bir yoğurt geleneği var. Şehirden çok uzaklaşmadan tarih, deniz ve sofrayı tek günde birleştirmek isteyenler için iyi bir kaçamak.

İstanbul'dan Silivri'ye

Belediyenin verdiği bilgiye göre Silivri, il merkezinin yaklaşık 67 kilometre batısında, Marmara kıyısında yer alıyor. Arabayla D-100, yani herkesin hala E-5 dediği kara yolunu izlemek en kolayı. Hafta sonu sabahları şehirden çıkış trafiği uzayabildiği için erken yola çıkın.

Toplu taşımayla gelecekseniz metrobüsü batıdaki son duraklarına, Avcılar ya da Beylikdüzü'ne kadar kullanın. İETT'nin 303A gibi Silivri hatları metrobüs hattının batı ucuyla Silivri arasında çalışıyor. Hat numaraları ve sefer düzeni değişebildiği için yola çıkmadan İETT'nin güncel hat bilgisini kontrol edin. Kasabaya indikten sonra eski merkezdeki kale ile cami birbirine yürüme mesafesinde; köprü için kısa bir araç yolculuğu gerekiyor.

Yarın Üstündeki Selymbria Kalesi

Günü eski kalenin bulunduğu tepede başlatın. Kültür Envanteri'nin derlediği bilgilere göre ilk surların kim tarafından yapıldığı bilinmiyor; kentin kuruluşunda basit bir surla korunduğu ve bu surun yüzyıllar içinde genişletildiği düşünülüyor. Bizans İmparatoru Arkadius (377-408), Eudoxia ile evlendikten sonra eşini onurlandırmak için kaleyi yeniden yaptırmış ve kentin adını bir süreliğine Eudoxiapolis olarak değiştirmiş. Aynı kaynağa göre surlar 6. yüzyılda Justinianus döneminde, sonra V. Konstantinos ve III. Mikhael zamanlarında onarılmış, son kez de II. Bayezid döneminde elden geçirilmiş. Bugün görebildiğiniz kalıntıların çoğu 9. ile 12. yüzyıllar arasına tarihleniyor.

Kalenin planını aklınızda tutarsanız gezmek kolaylaşır. Dikdörtgen bir alanı çevreleyen surların güney tarafı yok, çünkü bu yüz denize dik inen bir kayalık. Batı kenarı yaklaşık 370, kuzey kenarı 350, doğu kenarı 310 metre uzunluğunda; kentin ana kapıları kuzey cephedeydi ve Via Egnatia'ya açılıyordu. Silivri Belediyesinin kayıtlarına göre İstanbul'un fethinden on beş gün sonra Dayı Karaca Bey Trakya'daki öteki kalelerle birlikte Silivri'yi de aldı.

Kale alanının içi bugün Silivri Kalepark olarak düzenlenmiş. Belediyenin restorasyonundan sonra 30 Ağustos 2020'de açılan park, denizden yaklaşık 47 metre yükselen yarın üstünde. İçindeki açık hava sergisinde Silivri ve çevresinde bulunmuş Roma, Bizans ve Osmanlı dönemlerine ait yaklaşık 150 taş eser var. Sütun başlıklarını, mezar taşlarını ve yazıtları tek tek dolaşın; parkta iki dilli bilgilendirme panoları da var. Kaleden günümüze çok fazla kalıntı gelmediğini bilerek gidin; burada asıl görülecek olan yarın kendisi ve taş eserler. Parkta oturup çay içilebilecek bir tesis ve mesire alanı var.

Piri Mehmed Paşa Camii ve Külliyesi

Kaleden aşağı indiğinizde kasabanın asıl Osmanlı yapısına varırsınız. TDV İslam Ansiklopedisi'ne göre Piri Mehmed Paşa 1463 dolaylarında Konya'da doğdu, 1518'de Yavuz Sultan Selim'in sadrazamı oldu ve bu görevi Kanuni Sultan Süleyman'ın ilk yıllarında da sürdürdü. 1523'te görevden alınınca Silivri'deki çiftliğine çekildi ve 1532 sonbaharında burada öldü. Kabri, yaptırdığı caminin haziresinde.

Külliyenin 1521 tarihli vakfiyesi cami, medrese, misafirhane, imaret, sıbyan mektebi, fırın, dükkanlar ve muvakkithaneden oluşan geniş bir yapılar topluluğunu tarif ediyor. Bunlardan cami, han, sıbyan mektebi ve muvakkithane günümüze ulaşmış. Cümle kapısındaki kitabe 1530-31 yılını veriyor. Caminin mimarı kesin olarak bilinmiyor; kitabe tarihi, başmimarlıkta Acem Ali'nin bulunduğu yıllara denk geliyor.

Geniş avlunun ortasında birkaç basamakla çıkılan yüksek bir set üstünde duran cami, zaviyeli ya da tabhaneli denen planda. Önündeki son cemaat yeri, mukarnas başlıklı dört sütuna oturan beş kemerli bir revak; üstünü beş küçük kubbe örtüyor ve ortadaki ötekilerden biraz yüksek. İçeride ortadaki kare mekanı 11,90 metre çapında bir kubbe örtüyor, iki yanında kubbeli birer küçük oda var. Ana kubbenin ortasındaki Ayetü'l-kürsi yazısını ve pencere çevrelerindeki kalem işlerini inceleyin; kalem işleri yakın yıllarda yenilenmiş. Minarenin kaidesi ilk döneme ait, üst kısmı ise 1765-66'da külliyenin mütevellisi Sadeddin Bey tarafından yeniden yaptırılmış.

Caminin doğusundaki iki katlı taş bina sıbyan mektebi. Avlunun doğu kenarı boyunca uzanan 13 x 47 metrelik yapı, vakfiyede imaret hanı olarak geçen bina. Kıble tarafındaki haziredeki lahitlere ve mezar taşlarına da bakın; Piri Mehmed Paşa ile oğlunun sandukaları bu mezarlığın kuzeybatı köşesinde.

Otuz İki Gözlü Köprü

Kasabanın batısındaki Mimar Sinan Mahallesi'nde, halk arasında 32 Gözlü Köprü diye bilinen taş köprü duruyor. Milli Eğitim Bakanlığının okul dışı öğrenme rehberi, köprünün 16. yüzyılda Kanuni Sultan Süleyman döneminde yapıldığını, ulaşım ağını güçlendirmek, ticaret yollarını düzenlemek ve dere taşkınlarını denetlemek için tasarlandığını yazıyor. Kesme taş işçiliği ve art arda dizilen gözleri, Osmanlı klasik dönem mühendisliğini yerinde görmek için iyi bir fırsat. Köprü Mimar Sinan'a atfediliyor; kaynaklar yapım yılı ve göz sayısı konusunda farklı rakamlar verdiği için 1560'lar demek daha doğru. Taş yüzeylere tırmanmayın ve fotoğraf çekerken köprüden geçenlerin yolunu kesmeyin.

Mübadele Müze Evi

Fatih Mahallesi'ndeki Mübadele Müze Evi, İstanbul Valiliği ve Silivri Belediyesi iş birliğiyle, Lozan mübadelesiyle Silivri'ye gelen ailelerin hikayesini anlatmak için kuruldu. Belediyenin tanıtımına göre evin odaları üç kuşağı yansıtacak biçimde döşenmiş: giriş katı 1923-1930 yıllarını, üst kat 1950'ler ve 60'ları, çocuk odası ise 1970'ler ve 80'leri anlatıyor. Sergilenen eşyaların büyük bölümü mübadil ailelerden gelmiş. Alt kattaki sergi salonunda, mübadele yolculuğunun simgesi sayılan Gülcemal gemisinin fotoğrafları var. Müze ücretsiz ve pazartesi günleri kapalı.

Kaymağıyla Tanınan Silivri Yoğurdu

Silivri'nin adı sofrada en çok yoğurtla anılır. Türk Patent ve Marka Kurumunun 2022'de Silivri Belediyesi adına tescil ettiği coğrafi işaret belgesi, bu geleneğin 1870'lere uzandığını anlatıyor. Yalnızca yoğurt yapmak için kurulan yoğurthanelerde mayalanan yoğurtlar deniz yoluyla İstanbul'a taşınırmış. Yolda sarsılan kaymak tabakası bozulunca ustalar kaymağı korumak için kendi yöntemlerini geliştirmiş; 1930'lardan itibaren yoğurt İzmir ve Ankara gibi büyük şehirlere de gönderilmeye başlanmış.

Belgeye göre Silivri yoğurdu inek, koyun ya da manda sütünden yapılan, sarımtırak, koyu kıvamlı ve üstünde pürüzlü, kalın bir kaymak tabakası olan bir yoğurt. Süt uzun süre pişiriliyor, kaplara yüksekten dökülüyor ve kaymak pişirme denen ikinci bir ısıtmadan geçiyor. Cam ya da toprak kaplarda mayalanıyor ve aynı kaplarda satılıyor. İlçede 1961'den bu yana Yoğurt Festivali düzenleniyor; festival tarihini Silivri Belediyesinin duyurularından takip edin.

Selimpaşa ve Sahil

Silivri ilçesinin Marmara'ya yaklaşık 45 kilometrelik bir kıyısı var. Dönüş yolunda Silivri'nin 13 kilometre doğusundaki Selimpaşa'ya uğrayın. Bizans döneminde Epibates olarak bilinen yerleşim, bugün uzun kumlu sahiliyle bir yazlık yeri. Selimpaşa'da topatan kavunu ve bamya için bir festival de düzenleniyor.

Önerilen Gün Akışı

  • Sabah Kalepark'a çıkın; surların ve taş eserlerin arasında bir saat yeterli.
  • Yürüyerek Piri Mehmed Paşa Camii'ne inin; ziyareti namaz vakitlerinin dışına denk getirin.
  • Öğle yemeğinde bir kase Silivri yoğurdunu ihmal etmeyin.
  • Öğleden sonra Mübadele Müze Evi'ni gezin, ardından araçla 32 Gözlü Köprü'ye geçin.
  • Akşamüstü İstanbul'a dönerken Selimpaşa sahilinde mola verin.

Mevsim ve Saat

Belediyenin verilerine göre Silivri'de yağışlar sonbaharda başlıyor ve kışın yoğunlaşıyor; yazlar ılık, en sıcak ay ağustos. Kalepark'ı ve köprüyü rahat dolaşmak için ilkbahar sonu ile eylül-ekim en uygun dönem. Yazın sahili de işin içine katabilirsiniz, ancak hafta sonu dönüş trafiği için yola erken çıkın. Açık hava sergisindeki yazıtları okumak için yumuşak sabah ışığı öğle güneşinden daha iyi.

Pratik Notlar

  • Camiye girerken omuzları ve dizleri örten kıyafet giyin, kadın ziyaretçiler başlarını örtsün. Ayakkabılar kapıda çıkarılır; içeride sessiz olun ve namaz kılanların önünden geçmeyin.
  • Mübadele Müze Evi'nin ve Kalepark'ın güncel ziyaret saatlerini Silivri Belediyesinin resmi sitesinden kontrol edin.
  • Yoğurt almak isterseniz yanınıza soğutucu çanta alın. Coğrafi işaret belgesi, yoğurdun soğuk zincirde taşınması gerektiğini vurguluyor.
  • Köprü açık havada ve her gün gezilebiliyor; yazın şapka ve su bulundurun.
  • Kalenin güney kenarı dik bir yar; çocuklarla gidiyorsanız kenara yaklaşmayın.

Kaynaklar

Konum - Silivri'de Kale Yarı, Paşa Camii ve Kaymaklı Yoğurt

Gezi Bilgisi
ŞehirSilivri, İstanbul
TürKültürel
Tarih24 Eylül 2026
KaynakRadar Editör
Radar TürkiyeYazarRadar TürkiyeKaynağı Ziyaret EtYol Tarifi Al