Οι στοές και οι κινηματογράφοι της οδού İstiklal.

Ακολουθήστε τη διαδρομή ξεκινώντας από την πλατεία Ταξίμ και περπατήστε κατά μήκος της οδού Ιστικλάλ, παρατηρώντας μόνο τα ανώτερα τμήματα των κτιρίων στα πρώτα λίγα μέτρα. Παρόλο που τα βιτρίνα των καταστημάτων στο ισόγειο αλλάζουν, τα επάνω τμήματα των κτιρίων, με τις τοιχοποιίες, τα μπαλκόνια και τα διακοσμητικά στοιχεία των παραθύρων, χρονολογούνται από τα τέλη του 19ου αιώνα. Αυτή η εικόνα της οδού είναι αποτέλεσμα της μεταμόρφωσης που επιταχύνθηκε μετά την περίοδο των Μεταρρυθμίσεων, και ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Σουλτάνου Αμπντουλ-Αζίζ.

Όταν φτάσετε στο Τζαμί Αγκά, σταματήστε. Το μεγάλο κτίριο ακριβώς δίπλα στο τζαμί είναι το Ρουμελί Χαν. Αυτό το εμπορικό κέντρο, που χτίστηκε από τον Σαριτσαζάντε Ραγκίπ Πασά, τον επικεφαλής του παλατιού του Σουλτάνου Αμπντουλ-Χαμίντ Β', άνοιξε το 1894. Η χρονολογία της έναρξης λειτουργίας είναι γραμμένη με ρωμαϊκούς αριθμούς πάνω από την είσοδο που βλέπει στην οδό Ιστικλάλ. Ο αρχιτέκτονας δεν είναι γνωστός με βεβαιότητα, αλλά πιστεύεται ότι είναι είτε ο Άουγκουστ Γιασμουντ, που κατασκεύασε άλλα κτίρια του Ραγκίπ Πασά, είτε ο Κωνσταντίνος Παπάς. Η γενική αρχιτεκτονική είναι νεοκλασική, αλλά η κύρια είσοδος που βλέπει στην οδό είναι σε εκλεκτικό στυλ, με έντονες μπαρόκ και αμπεριανά διακοσμητικά στοιχεία. Τα τρία εμπορικά κέντρα που κατασκεύασε ο Ραγκίπ Πασά, με ονόματα που αναφέρονται στις ηπείρους που εκτεινόταν η αυτοκρατορία, ονομάστηκαν Ρουμελί, Ανατολία και Αφρική.

Τα πρώτα χρόνια λειτουργίας του, το εμπορικό κέντρο φιλοξενούσε καταστήματα υφασμάτων, καταστήματα ποδηλάτων και χαλιών. Μετά τη δεκαετία του 1990, θεατρικές αίθουσες, αίθουσες συναυλιών και εργαστήρια καλλιτεχνών μεταφέρθηκαν εκεί. Το κτίριο έκλεισε το 2012. Κατά τη διάρκεια των εργασιών ανακαίνισης, αποκαλύφθηκε ένα πέρασμα που, σύμφωνα με τις αναφορές, συνέδεε το κτίριο με άλλα εμπορικά κέντρα. Αυτό το πέρασμα προστατεύεται ως μνημείο από το 1978. Δεδομένου ότι οι εργασίες ανακαίνισης βρίσκονται σε εξέλιξη, μην

Λίγα λεπτά αργότερα, θα βρεθείτε μπροστά σε ένα από τα μεγαλύτερα κτίρια της πόλης. Σύμφωνα με το Μητρώο Πολιτιστικής Κληρονομιάς, αυτό το κτίριο, που σχεδιάστηκε από τον Alexandre Vallaury ως κατοικία για τον Αβραάμ Πασά, άνοιξε το 1883 και σύντομα φιλοξένησε ένα από τα πρώτα κοινωνικά κλαμπ της αυτοκρατορίας, το Cercle d'Orient. Κατά την περίοδο της κατασκευής του, ήταν το κτίριο με το μεγαλύτερο προσόπασης στην οδό İstiklal.

Η αίθουσα της πλευράς του κτιρίου που βλέπει στην οδό Yeşilçam, πριν μετατραπεί σε κινηματογράφο, χρησιμοποιήθηκε ως γυμναστήριο, κυκλοτεχνείο και παγοδρόμιο. Η αίθουσα, η οποία άνοιξε το τέλος του 1924 με την ονομασία Melek Sineması (Κινηματογράφος των Αγγέλων), πήρε το όνομά της από τα γλυπτά των αγγέλων σε στυλ Art Nouveau που βρίσκονταν και στις δύο πλευρές της οθόνης. Ο σημερινός ιδιοκτήτης συνδέει το όνομα με το συγκρότημα διαμερισμάτων "Melek Apartmanı" που βρίσκεται στην είσοδο. Η αίθουσα, με τις χρυσές της οροφές και τις διακοσμητικές λεπτομέρειες σε στιλ μπαρόκ και ροκοκό, έχει χωρητικότητα περίπου 875 ατόμων. Στα επόμενα χρόνια, ο κινηματογράφος έγινε γνωστός ως Emek και ήταν μία από τις κινηματογραφικές αίθουσες της οδού Yeşilçam.

Ο κινηματογράφος έκλεισε το 2009. Το κτίριο κατεδαφίστηκε και ανακατασκευάστηκε το 2013, και η αίθουσα άνοιξε ξανά τον Μάιο του 2016, στον πέμπτο όροφο του κτιρίου, με την ονομασία Emek Sahnesi (Σκηνή Emek). Στη νέα αίθουσα, διατηρήθηκαν τα στοιχεία διακόσμησης σε στιλ μπαρόκ και ροκοκό της παλιάς αίθουσας, ενώ η διάταξη των καθισμάτων είναι κάθετη και όχι οριζόντια, και φιλοξενεί περίπου 500 άτομα. Σήμερα, εκτός από προβολές ταινιών, φιλοξενεί εκδηλώσεις όπως συναυλίες, θεατρικές παραστάσεις και γκαλά.

Μπορείτε να εισέλθετε στην αίθουσα μόνο με εισιτήριο για κάποια εκδήλωση. Εάν θέλετε να παρακολουθήσετε μια παράσταση, ελέγξτε το πρόγραμμα εκ των προτέρων. Εάν δεν υπάρχει κάποια εκδήλωση, μπορείτε να παρατηρήσετε το προσκήνιο του κτιρίου από την απέναντι πλευρά του δρόμου και να περπατήσετε μέχρι την αρχή της οδού Yeşilçam. Το επόμενο σημείο αναφοράς είναι το Atlas Pasajı,

Το Atlas Pasaj είναι η ιστορία μιας έπαυλης που μετατράπηκε από κινηματογράφο σε μουσείο. Το κτίριο χτίστηκε τη δεκαετία του 1870 ως χειμερινή κατοικία για τον Agop Köçeyan, έναν στενό συνεργάτη του σουλτάνου Αμπντουλ Αζίζ και βασιλικό χρηματιστή. Οι πηγές αναφέρουν ότι η κατασκευή ολοκληρώθηκε το 1870 ή το 1877. Σύμφωνα με το AKM, το κτίριο, το οποίο παρουσιάζει νεοκλασικά στοιχεία, χρησιμοποιήθηκε ως δικαστήριο από τις βρετανικές δυνάμεις κατοχής μεταξύ 1918 και 1922, στη συνέχεια πέρασε στην ιδιοκτησία της Γενικής Διεύθυνσης Ταχυδρομείων και το 1932 μετατράπηκε σε χώρο ψυχαγωγίας. Ο κινηματογράφος Atlas, που άνοιξε το 1948, ήταν ένας από τους μεγαλύτερους κινηματογράφους της εποχής στο Beyoğlu, με χωρητικότητα 1860 θέσεων.

Το 1992, το κτίριο μεταφέρθηκε στο Υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού. Το 2019, ξεκίνησαν εκτεταμένες εργασίες ανακαίνισης και το Μουσείο Κινηματογράφου της Κωνσταντινούπολης άνοιξε το 2021. Το μουσείο αποτελείται από τρεις ορόφους και μπορεί να επισκεφθεί με ένα εισιτήριο. Οι δύο πρώτοι όροφοι φιλοξενούν μόνιμες εκθέσεις, ενώ ο τρίτος όροφος είναι αφιερωμένος σε περιοδικές εκθέσεις. Θα βρείτε ομοίωμα από κερί ηθοποιών της Yeşilçam, αντικείμενα από διάσημους σκηνοθέτες, αφίσες ταινιών και μια διαδραστική ενότητα που ονομάζεται "ψηφιακή μνήμη". Στο ανακαινισμένο τμήμα της έπαυλης, μπορείτε επίσης να θαυμάσετε τις τοιχογραφίες και τις διακοσμητικές λεπτομέρειες στον τοίχο και στην οροφή. Οι πηγές αποδίδουν αυτές τις διακοσμήσεις στον Γάλλο ζωγράφο Hippolyte Berteaux.

Ο κινηματογράφος Atlas προβάλλει και πάλι ταινίες, με ένα πρόγραμμα που συνδυάζει κλασικά έργα και σύγχρονες ταινίες. Η παρακολούθηση μιας προβολής μετά την επίσκεψη στο μουσείο είναι ο καλύτερος τρόπος για να ολοκληρώσετε την εμπειρία σας. Το τμήμα του πασαζ που βρίσκεται στην οδό είναι ακόμα ένα πέρασμα γεμάτο καταστήματα. Ελέγξτε τις τρέχουσες πληροφορίες για τις ώρες λειτουργίας, τις ημέρες και τα εισιτήρια από τις επίσημες ιστοσελίδες πριν την επίσκεψή σας.

Πηγή: AKM İstanbul; Επίσημη ιστοσελίδα Atlas 1948; Wikipedia (Atlas Pasajı).

Καθώς κατευθύνεστε προς την Γκαλατασαράι και φτάνετε στη γωνία της οδού Σαχνε, η τριώροφη πρόσοψη που βλέπετε είναι η "Çiçek Pasajı" (Περίοδος), η οποία αρχικά ονομαζόταν "Cité de Péra". Ο Ρωμιοτράπεζος Χρίστο Ζογκράφος, ο οποίος αγόρασε το οικόπεδο όπου βρισκόταν το θέατρο Naum, το οποίο υπέστη σοβαρές ζημιές από την πυρκαγιά του 1870, ανέθεσε στον αρχιτέκτονα Κλεάνθη Ζάννο να σχεδιάσει το κτίριο. Το κτίριο, το οποίο άνοιξε το 1876, αποτελούσε ένα συγκρότημα με 24 καταστήματα στο τμήμα των στοών και διαμερίσματα στους ανώτερους ορόφους, και στα πρώτα του χρόνια ήταν γνωστό και ως "Χρίστο Πασατζ".

Το όνομα "Çiçek" (Λουλούδι) προέρχεται από τα καταστήματα πωλητών λουλουδιών που βρίσκονταν στον διάδρομο. Οι πηγές αναφέρουν διαφορετικές περιόδους για την προέλευση του ονόματος: κάποιοι συνδέουν το όνομα με τις Ρωσίδες μετανάστες που ήρθαν στην Κωνσταντινούπολη μετά την επανάσταση του 1917, ενώ άλλοι αναφέρουν την περίοδο του Σαντράζ Κουτσούκ Σαΐντ Πασά, ο οποίος ήταν ιδιοκτήτης του διαδρόμου το 1908. Κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα, ο διάδρομος ήταν γνωστός ως ένα μέρος συνάντησης για συγγραφείς και καλλιτέχνες.

Τη μοίρα του κτιρίου άλλαξε μια ξαφνική κατάρρευση στις 10 Μαΐου 1978. Το παραμελημένο κτίριο κατέρρευσε εκείνη τη νύχτα και παρέμεινε σε αυτή την κατάσταση για δέκα χρόνια. Το 1988, ανακατασκευάστηκε και άνοιξε ξανά, και το 2005 ανακαινίστηκε για άλλη μια φορά. Το σημερινό κτίριο είναι κατασκευασμένο από οπλισμένο σκυρόδεμα. Η αυλή, που βρίσκεται στο κέντρο του τριώροφου διαδρόμου, καλύπτεται από μια γυάλινη στέγη και μια γυάλινη θόλο.

Σε αυτό το σημείο, το πιο σημαντικό είναι η εξωτερική εμφάνιση του κτιρίου. Δώστε προσοχή στις γλυπτικές διακοσμήσεις, στις καρυάτιδες και στο ρολόι με ρωμαϊκούς αριθμούς πάνω από την είσοδο, το οποίο δεν λειτουργεί. Στη συνέχεια, περάστε από την αυλή με τη γυάλινη στέγη και βγείτε από την πλευρική πόρτα προς την Αγορά Ψαρι

Λίγα βήματα μετά την είσοδο στην Αγορά Ψαριών, μπαίνετε στην Ευρωπαϊκή Αψίδα, η οποία συνδέει την Οδό Σαχνε με την Λεωφόρο Μερούσιγιέτ. Αυτό το κτίριο χτίστηκε στην περιοχή όπου βρισκόταν μια ομάδα κτιρίων που κάηκαν σε μια πυρκαγιά το 1870. Σύμφωνα με πηγές, πριν από την πυρκαγιά, σε αυτό το σημείο βρισκόταν το ξενοδοχείο "Jardin des Fleurs". Η αψίδα, που κατασκευάστηκε από τον Αρμένιο έμπορο Ονίκ Ντουζ και σχεδιάστηκε από τον αρχιτέκτονα Ντομένικο Πούλχερ, ολοκληρώθηκε το 1874.

Η αψίδα είναι μια νεοκλασική κατασκευή, περίπου 56 μέτρων μήκους, τριώροφη και με 22 καταστήματα. Στην πρόσοψη χρησιμοποιήθηκαν πέτρες από τη Μάλτα, ενώ στο δάπεδο χρησιμοποιήθηκε "Trieste" πέτρα από την Ιταλία. Ανυψώστε το κεφάλι σας και θα δείτε μεγάλες γυναικείες προτομές στους εσωτερικούς τοίχους, ενώ ένα τμήμα της οροφής είναι καλυμμένο με γυαλί. Σύμφωνα με πηγές, αυτές οι προτομές έχουν διαφορετικές ερμηνείες, με κάποιες να αντιπροσωπεύουν διάφορα επαγγέλματα και άλλες να απεικονίζουν μορφές από την ελληνική μυθολογία. Στα πρώτα χρόνια, η αψίδα φωτιζόταν με αεριόφωτα που τοποθετούνταν μπροστά από τους διάσημους καθρέφτες της, και γι' αυτό ονομαζόταν και "Αψίδα των Καθρεφτών".

Κατά την έναρξή της, στην αψίδα υπήρχαν καταστήματα υποδημάτων, κουρείων, ραφτάδικων, παντοπωλείων, υφασμάτων, σαπωνοποιείων και χαλιών. Με την πάροδο του χρόνου, προστέθηκαν καταστήματα ρολογιών, πιάνο και μοντέρνων ρούχων. Το 1929, η αψίδα πέρασε στην ιδιοκτησία του κράτους και το 1936 πωλήθηκε στην Τράπεζα Ακινήτων και Ορφανών. Σήμερα, στα καταστήματα πωλούνται καρτ ποστάλ, κεραμικά, αναμνηστικά, χαλιά και αντίκες.

Για να θαυμάσετε καλύτερα τη νεοκλασική αρχιτεκτονική, σταθείτε στο κέντρο της αψίδας και θα δείτε και τις δύο εισόδους ταυτόχρονα. Όταν τραβάτε φωτογραφίες, προσέξτε να μην εμποδίζετε την πρόσβαση στα καταστήματα. Αν βγείτε από την πλευρά της Λεωφόρου Μερούσιγιέτ και στρίψετε αριστερά, κατευθυνόμενοι προς την Τούνελ, θα φτάσετε στην πίσω είσοδο της Αψίδ

Η στοά Χαζζουπλού είναι μια αυλή που συνδέει την οδό Μεσρουγιέτ με την οδό Ιστικλάλ, όπου η φασαρία των δρόμων σιγά σιγά σβήνει καθώς μπαίνετε μέσα. Η στοά, που χτίστηκε από τον Έλληνα έμπορο Χαζζουπλού, άνοιξε στις 15 Απριλίου 1871. Οι πηγές αναφέρουν διαφορετικά ονόματα από την οικογένεια ως ιδρυτές. Είναι επίσης γνωστή ως "Στοά Συμβούλων" ή "Στοά Χαν".

Είναι ένα κτίριο σε νεοκλασικό στυλ, κατασκευασμένο από πέτρα. Κτίρια με δύο ή τέσσερις ορόφους περιβάλλουν μια εσωτερική αυλή. Η είσοδος από την πλευρά της οδού Ιστικλάλ είναι ένας στενός διάδρομος που καλύπτεται από έξι τοξωτές καμάρες, ενώ από την πλευρά της οδού Μεσρουγιέτ υπάρχουν τρεις τοξωτές καμάρες. Κοιτάξτε τις πέτρες κάτω από τα πόδια σας: το δάπεδο είναι στρωμένο με πέτρες που προέρχονται από το Γιαλικιόι, το οποίο παλαιότερα ονομαζόταν Ποντίμα.

Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία στην ιστορία της στοάς σχετίζεται με τον Τύπο. Εδώ λειτουργούσε ένα τυπογραφείο του Αχμέτ Μιθάτ Εφέντι, και η εφημερίδα "Ιμπρέτ" του Ναμίκ Κεμάλ εκδιδόταν σε αυτό το τυπογραφείο. Στη στοά υπήρχαν επίσης κουρεία, ραφτάρια και καταστήματα χαλιών, και κάποια εποχή ήταν ένα από τα μέρη συνάντησης των Νεοτουρκών.

Σήμερα, οι κάτω όροφοι είναι γεμάτοι με καφετέριες και μικρά καταστήματα. Οι πηγές αναφέρουν ότι οι πάνω όροφοι είναι εδώ και καιρό ακατάλληλοι και ότι η στοά περιμένει να ανακαινιστεί λόγω προβλημάτων ιδιοκτησίας. Προσέξτε να μην εμποδίζετε το πέρασμα όταν τα τραπέζια γεμίζουν την αυλή, καθώς αυτός ο χώρος εξακολουθεί να είναι ένας διάδρομος που χρησιμοποιείται μεταξύ των δύο δρόμων. Η απόλαυση ενός τσαγιού στην αυλή και η παρατήρηση της διάταξης των παραθύρων και των αναλογιών των ορόφων είναι ο ευκολότερος τρόπος για να δείτε τον 19ο αιώνα που κρύβεται πίσω από τις βιτρίνες της οδού Ιστικλάλ. Από εδώ, βγείτε από τον στενό διάδρομο προς την πλευρά της οδού Ιστικλάλ και συνεχίστε να περπατάτε προς την περιοχή του Τούνελ.

Πηγή: Κουλτουρικό Απόθεμα; Βικιπαίδεια (Στοά Χαζζουπλού).

Η τελευταία στάση της διαδρομής είναι το κτίριο Botter, στην οδό İstiklal, αριθμός 235. Το κτίριο αυτό θεωρείται το πρώτο δείγμα αρχιτεκτονικής Art Nouveau στην Κωνσταντινούπολη. Σχεδιάστηκε από τον Ιταλό αρχιτέκτονα Raimondo D'Aronco μεταξύ 1900 και 1901 και κατασκευάστηκε για τον Jean Botter, έναν Ολλανδό ράφτη και σχεδιαστή μόδας που ήταν ο επίσημος ράφτης και σχεδιαστής της αυλής κατά τη διάρκεια της εποχής του Αμπντουλχαμίντ Β'. Σύμφωνα με την ιστοσελίδα του Δήμου της Κωνσταντινούπολης, ήταν το πρώτο κτίριο που χρησιμοποιήθηκε ως οίκος μόδας στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Το εργαστήριο του Botter παρήγαγε ρούχα για μέλη της αυλής και για την οθωμανική αριστοκρατία μέχρι το τέλος του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου. Στο ισόγειο βρισκόταν ένα κατάστημα, στον πρώτο όροφο ένα εργαστήριο και αποθήκη, ενώ στους ανώτερους ορόφους υπήρχαν διαμερίσματα.

Κοιτάξτε το κτίριο από το πεζοδρόμιο. Οι καμπύλες γραμμές, τα φυτικά μοτίβα, τα λουλουδιασμένα περιγράμματα και τα γλυπτά με ανθρώπινα κεφάλια διακοσμημένα με λουλούδια, αποκαλύπτουν το ύφος του D'Aronco. Σύμφωνα με τη Wikipedia, τα γλυπτά με τις κυματιστές μαλλιών και τα χαμογελαστά γυναικεία κεφάλια στην μπροστινή όψη ερμηνεύονται ως αναπαραστάσεις της Δήμητρας. Το κτίριο είναι ένα από τα πρώτα διαμερίσματα που κατασκευάστηκαν με χαλύβδινη σκελετό και, μετά το Pera Palas, ήταν το δεύτερο κτίριο που διέθετε ανελκυστήρα.

Λόγω των Βαλκανικών Πολέμων και του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, η οικογένεια Botter πούλησε το κτίριο το 1917 και μετακόμισε στο Παρίσι. Μετά από πολλά χρόνια, το κτίριο ανακαινίστηκε από τις ομάδες συντήρησης του Δήμου της Κωνσταντινούπολης και επαναλειτουργεί από τον Απρίλιο του 2023 ως Κέντρο Τέχνης και Σχεδιασμού Casa Botter. Στους χώρους του ισογείου φιλοξενούνται διάφορες εκθέσεις. Σύμφωνα με την ιστοσελίδα του Δήμου, το κέντρο είναι κλειστό τις Δευτέρες. Ελέγξτε την τρέχουσα έκθεση και τα ωράρια λειτουργίας πριν την επίσκεψή σας.

Από εδώ, η διαδρομή προς την πλατεία Tünel διαρκεί λίγα λεπτά. Για την επιστροφή, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε το τελεφερίκ F2 για